Vergi
KDV Tevkifatında Alıcının Vergiyi Ödememesinin Satıcıya Etkisi ve Müteselsil Sorumluluk Riski – M. Bahadır ALTAŞ, YMM
KDV tevkifatı uygulamalarında, alıcının beyan ettiği ancak ödemediği vergi tutarlarının satıcıdan talep edilmesi riski üzerine teknik bir analiz sunulmaktadır. Vergi idaresinin VUK 11. maddeye dayanarak satıcıya yönelmesi, KDV'nin nötrlük ilkesiyle çelişen ciddi bir mali risk oluşturmaktadır.
• KDV tevkifatı, 3065 sayılı Kanun'un 9/1 maddesi uyarınca vergi alacağını güvence altına almak için uygulanan bir güvenlik müessesesidir.
• Alıcılar, tevkif edilen vergiyi beyanname verme ayının 23. günü akşamına kadar ödemekle yükümlüdür (KDV Kanunu Madde 46).
• Vergi idaresi, alıcının 4017 koduyla bildirdiği ancak ödemediği tevkifat tutarlarını VUK 11. madde kapsamında satıcıdan talep edebilmektedir.
• KDV Kanunu Madde 29/1-ç uyarınca, indirim hakkı ancak sorumlu sıfatıyla beyan edilip ödenen vergiler için geçerlidir.
• Tevkifat mekanizması, KDV'nin temel özelliği olan 'nötrlük' ve 'yansıtılabilirlik' ilkeleriyle teknik olarak çelişmektedir.
Mali müşavirler ve işletmeler, tevkifatlı işlemlerde alıcının vergi ödeme performansını takip etmeli ve alıcının ödemediği vergiler için satıcıya rücu edilebileceği riskine karşı hukuki önlemler almalıdır.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Haftalık Çalışma Süresi, Fazla Çalışma, Denkleştirme, Bordrolama ve SGK Bildirimi
İş Kanunu kapsamındaki çalışma sürelerinin yönetimi, fazla mesai hesaplamaları ve denkleştirme uygulamalarının bordrolama ile SGK bildirimlerine etkisi ele alınmaktadır. Hatalı uygulamaların işçilik alacakları ve idari yaptırımlar konusunda ciddi riskler taşıdığı vurgulanmaktadır.
• Haftalık normal çalışma süresi en çok 45 saattir.
• Günlük çalışma süresi, ara dinlenmeler hariç 11 saati aşamaz.
• 45 saati aşan çalışmalar için saatlik ücret %50 artırımlı, 45 saate kadar olan fazla sürelerle çalışmalar için ise %25 artırımlı ödenmelidir.
• Yıllık fazla çalışma süresi sınırı 270 saattir.
• Denkleştirme dönemi genel olarak 2 ay, toplu iş sözleşmesiyle 4 aya kadar uzatılabilir; turizmde ise bu süreler 4 ve 6 aydır.
• Serbest zaman kullanımı halinde; her bir fazla çalışma saati için 1 saat 30 dakika, fazla sürelerle çalışma için ise 1 saat 15 dakika verilmelidir.
İşverenler, fazla mesai ve denkleştirme uygulamalarını puantaj kayıtlarıyla uyumlu şekilde bordroya yansıtmalı ve denkleştirme dönemlerini yazılı anlaşmalarla kayıt altına almalıdır.
Mevzuat
İnternetten Satışlarda Müşteriden T.C. Kimlik Numarası İstenir mi?
E-ticaret yapan işletmelerin e-Arşiv fatura düzenlerken müşteriden T.C. kimlik numarası talep edip etmemesi gerektiği konusu, hem vergi mevzuatı hem de KVKK açısından kritik bir tartışma konusudur. Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı'nın verdiği güncel özelge, nihai tüketicilere yapılan satışlarda TCKN zorunluluğuna açıklık getiriyor.
• Nihai tüketicilere yapılan internet satışlarında TCKN bilgisi alınması vergi mevzuatı açısından kural olarak zorunlu değildir.
• E-Arşiv fatura sisteminde TCKN/VKN alanları teknik olarak boş geçilemediği için, zorunluluk olmayan durumlarda TCKN yerine '11111111111' yazılabilir.
• Vergi mükellefi olan alıcılara (şirketlere) düzenlenen e-Arşiv faturalarda ise VKN veya TCKN bilgisinin yer alması kanunen zorunludur.
• 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği uyarınca e-Arşiv faturalarda web adresi, ödeme şekli ve teslim tarihi gibi ek bilgilerin bulunması zorunludur.
• KVKK kapsamında, yasal bir zorunluluk bulunmadığı sürece müşteriden TCKN bilgisi otomatik olarak talep edilmemelidir.
İşletmeler, nihai tüketicilerden TCKN talep etmek yerine sistemin zorunlu kıldığı teknik alanları geçersiz numaralarla doldurmalı; ancak vergi mükellefi olan müşteriler için kimlik bilgilerini mutlaka almalıdır.
Vergi
Kur Farkında KDV Uygulaması
Döviz cinsinden veya dövize endeksli yapılan satışlarda, teslim tarihi ile tahsilat tarihi arasındaki kur değişimlerinin KDV matrahına etkisi ve belgelendirme usulü netleşti. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesi, kur farkı oluşması durumunda hangi belgenin düzenlenmesi gerektiğini ve uygulanacak KDV oranını açıklıyor.
• Döviz bazlı satışlarda teslim ile tahsilat arasındaki kur farkı, satıcı lehine oluşursa KDV matrahına dahil edilmelidir.
• Kur farkı için düzenlenecek belge 'vade farkı faturası' değil, 'kur farkı faturası' olmalıdır.
• Kur farkı faturası düzenlenirken, mal veya hizmetin teslim tarihindeki KDV oranı uygulanmalıdır.
• Sadece mal veya hizmet bedeline isabet eden kur farkı matraha dahil edilir; hesaplanan KDV'nin kendi üzerindeki kur farkları matraha eklenmez.
• Yıl sonu veya geçici vergi dönemlerinde VUK uyarınca yapılan değerlemelerden kaynaklanan kur farkları için KDV hesaplanmaz.
• Alıcı lehine oluşan kur farklarında, alıcının satıcıya fatura düzenlemesi gerekmektedir.
İşletmeler dövizli satışlarda kur artışı nedeniyle ek tahsilat yapacaklarsa, teslim tarihindeki KDV oranını kullanarak kur farkı faturası düzenlemeli ve dönem sonu değerlemelerini KDV'den ayrı tutmalıdır.
Vergi
Küçükbaş Canlı Hayvan Yavrularının Muhasebeleştirilmesi
Küçükbaş hayvancılık işletmelerinde doğumla birlikte sürüye katılan yavruların muhasebeleştirilmesi ve ölüm durumunda izlenecek imha süreçleri, vergi uygulamaları açısından kritik önem taşımaktadır. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesi, bu varlıkların hangi bedelle kaydedileceğini ve imha süreçlerinde hangi belgelerin geçerli olacağını netleştirmiştir.
• Doğan yavrular, işletmenin zirai varlığı niteliğinde olup doğumla birlikte kayıtlara alınmalıdır.
• Değerleme esası olarak öncelikle VUK 262 uyarınca maliyet bedeli kullanılmalıdır.
• Maliyet bedelinin tespit edilemediği durumlarda, VUK 277 uyarınca zirai kazanç komisyonlarınca belirlenen emsal bedel esas alınmalıdır.
• Hayvan ölümlerinde genel kural imhanın takdir komisyonu nezaretinde yapılmasıdır.
• Acil durumlarda, ilgili bakanlık veya yetkili kurum görevlilerinin katılımıyla kurulan bir komisyonun düzenlediği tutanak, takdir komisyonuna gerek kalmaksızın imha tespiti için yeterlidir.
• Yetkili kurum görevlileri eşliğinde tutanak tutulamazsa, imha işlemi mutlaka takdir komisyonu aracılığıyla belgelendirilmelidir.
İşletmeler, doğan yavruları maliyet veya emsal bedel üzerinden stoklarına dahil etmeli; hayvan ölümlerinde ise vergi incelemelerinde sorun yaşamamak için mutlaka yetkili kurumların katılımıyla imha tutanağı düzenlemelidir.
Mevzuat
Maliyet Hesaplama Yönteminde Değişiklik Yapılabilir mi?
İmalatçı işletmelerin stok ve mamul değerlemesinde kullandıkları maliyet hesaplama yöntemlerini değiştirmeleri, vergi matrahı üzerinde doğrudan etkiye sahiptir. Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen özelge, maliyet yöntemi değişikliğinin yasal çerçevesini netleştirmiştir.
• VUK Madde 275 uyarınca mamul maliyeti; ham madde, işçilik ve genel imalat giderlerinden oluşmalıdır.
• Mükellefler, maliyet unsurlarını içermek kaydıyla maliyet bedelini diledikleri usulde tayin etme hakkına sahiptir.
• Dönem ağırlıklı ortalama maliyet yönteminden FIFO (ilk giren ilk çıkar) yöntemine geçiş mümkündür.
• Maliyet yöntemi değişikliği için kanunda sürekli bir yönteme bağlı kalma zorunluluğu bulunmamaktadır.
• Yöntem değişikliği, VUK hükümlerine aykırılık teşkil etmeden uygulanabilir.
İşletmeler, üretim ve stok yapılarına daha uygun gördükleri maliyet yöntemine geçiş yapabilirler; ancak bu değişikliği yaparken maliyet unsurlarının kanuni çerçevede eksiksiz hesaplandığından emin olmalıdırlar.
Vergi
Müşteri Adına Düzenlenen ve Bedeli Şirket Tarafından Ödenen Uçak Biletlerinin Vergisel Niteliği
Şirketlerin satış veya eğitim faaliyetleri kapsamında müşterileri için ödediği uçak biletlerinin vergisel durumu, Bursa Vergi Dairesi Başkanlığı'nın verdiği özelge ile netlik kazandı. Müşteri adına düzenlenen ancak bedeli şirket tarafından karşılanan bu biletlerin gider yazılması ve KDV indirimi süreçleri belirli şartlara bağlanmıştır.
• Elektronik uçak biletleri, üzerinde şirket bilgileri yer aldığı sürece Vergi Usul Kanunu uyarınca fatura yerine geçen belge olarak kabul edilmektedir.
• Müşteri adına düzenlenen biletlerin gider yazılabilmesi için harcamanın ticari kazancın elde edilmesi ve idamesiyle doğrudan ilgili olması şarttır.
• Uçak bileti harcamalarının işin mahiyetiyle uyumlu ve iş hacmiyle orantılı olması gerekmektedir.
• Gider olarak kabul edilen uçak bileti bedelleri üzerinden hesaplanan KDV, şirket tarafından indirim konusu yapılabilmektedir.
• Biletlerin fatura hükmünde sayılması için e-bilet üzerinde şirketin bilgilerinin yer alması zorunludur.
Müşteri uçuş biletlerini şirket adına öderken, e-bilet üzerinde mutlaka şirketin bilgilerinin yer aldığından emin olunmalı ve bu belgeler ayrıca bir fatura aranmaksızın gider/KDV indirimi için kullanılmalıdır.
Vergi
İngiltere Mukimi Firmaya Yapılan Pazar ve Müşteri Araştırması Ödemelerinde Stopaj Uygulaması
Yurt dışındaki firmalardan alınan pazar araştırması ve danışmanlık hizmetlerinin vergilendirilmesi konusunda kritik bir özelge yayımlandı. İngiltere mukimi firmalara yapılan ödemelerde stopaj yükümlülüğü, hizmetin Türkiye'de icra edilme şekline ve Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması hükümlerine göre değişiklik gösteriyor.
• Pazar araştırması ve danışmanlık hizmetleri iç mevzuata göre serbest meslek kazancı sayılmaktadır.
• İç mevzuat uyarınca dar mükellef kurumlara yapılan bu tür ödemelerde yüzde 20 oranında kurumlar vergisi stopajı yapılması gerekmektedir.
• Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki anlaşma uyarınca, hizmetin Türkiye'de bir işyeri olmaksızın sunulması ve 183 günü aşmaması durumunda Türkiye'nin vergilendirme hakkı bulunmamaktadır.
• Stopaj avantajından yararlanmak için İngiltere mukimlik belgesinin aslı ve noter onaylı Türkçe tercümesi ibraz edilmelidir.
• Hizmetin Türkiye'de 12 aylık dönemde toplam 183 günü aşması veya bir işyeri vasıtasıyla sunulması durumunda Türkiye'de vergilendirme hakkı doğmaktadır.
Yurt dışından danışmanlık hizmeti alırken stopaj ödememek için firmanın mukimlik belgesini temin etmeli ve hizmet süresinin Türkiye'deki 183 gün sınırını aşmadığından emin olmalısınız.
Vergi
Google Üzerinden Satılan Sanal Coin Gelirlerinin Vergilendirilmesi ve Belge Düzeni
Google gibi küresel platformlar üzerinden sanal coin veya oyun içi ürün satışı yapan yazılım şirketlerinin vergilendirme süreçleri ve belge düzeni, İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesiyle netleşti. Bu düzenleme, dijital oyun sektöründeki gelirlerin KDV ve hizmet ihracı istisnası açısından nasıl yönetilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.
• Sanal coin satışları KDV Kanunu kapsamında bir hizmet ifası olarak kabul edilmektedir.
• Hizmetin yurt dışı kullanıcısı ile ayrıştırılamadığı durumlarda, satışlar hizmet ihracı sayılmamakta ve KDV'ye tabi tutulmaktadır.
• Fatura düzenleme yükümlülüğü nihai kullanıcıya değil, aracı platform olan Google (X firması) adına yerine getirilmelidir.
• Gelir ilişkisi şirket ile aracı platform arasında kurulduğu için belge düzeni bu ticari ilişki üzerinden yürütülmelidir.
• Hizmet ihracı istisnası için hizmetin yurt dışındaki müşteri için yapılması ve hizmetten yurt dışında faydalanılması şartı aranmaktadır.
Yazılım şirketleri, Google üzerinden elde ettikleri gelirlerde kullanıcı ayrımı yapamıyorlarsa KDV hesaplamalı ve faturalarını doğrudan aracı platform adına düzenlemelidir.
Vergi
Yıllara Sari İnşaat ve Demiryolu İşlerinde Uygulanacak Stopaj Oranı Nasıl Belirlenir
Yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde uygulanacak stopaj oranının belirlenmesinde, işin sadece alt kalemlerine değil, sözleşmenin ana niteliğine bakılması gerektiği Gelir İdaresi Başkanlığı özelgesiyle netleşti. Bu düzenleme, karma projelerde yanlış vergi tevkifatı uygulanmasının önüne geçilmesi açısından kritik önem taşıyor.
• Yıllara sari inşaat işi için üç şart: İnşaat/onarım olması, birden fazla takvim yılına yayılması ve resmi/özel bir taahhüde dayanması.
• Demiryolu, metro ve tramvay gibi raylı sistem inşaatlarında stopaj oranı %1 olarak uygulanmaktadır.
• Diğer tüm yıllara sari inşaat ve onarım işlerinde stopaj oranı %5 olarak uygulanmaktadır.
• Özelgeye konu fabrikada demiryolu işleri bulunsa da, ana iş fabrika yapımı olduğu için stopaj oranı %1 değil, %5 olarak belirlenmiştir.
• Stopaj oranı tayininde işin ekonomik bütünlüğü, sözleşmenin ana konusu ve ihale kapsamı esas alınır.
Mali müşavirler ve yükleniciler, karma projelerde sadece iş kalemlerine bakarak düşük oranlı stopaj uygulamamalı; sözleşmenin ana fonksiyonunu ve işin bütüncül niteliğini analiz ederek doğru tevkifat oranını belirlemelidir.
Mevzuat
Güncel Resmi Raporlara Göre Belediyelerin 2025 Yılı Faaliyetlerinin ve Mali Durumlarının Önceki Yıllarla Karşılaştırılması ve Değerlendirilmesi – Mahmut ESEN, E. Mülkiye Başmüfettişi
Bu rapor, belediyelerin 2025 yılı faaliyetlerini, bütçe gerçekleşmelerini ve mali durumlarını çeşitli resmi raporlar ışığında analiz etmektedir. Özellikle Sayıştay denetimleri, yolsuzlukla mücadele süreçleri ve belediye yapıları üzerindeki mali risklere dikkat çekilmektedir.
• 2025 yılı itibarıyla Türkiye'de toplam 1.407 belediye yönetimi bulunmaktadır.
• Belediyelerin %51'i 10.000 nüfusun altında yer alan küçük ölçekli birimlerden oluşmaktadır.
• Türkiye nüfusunun %78,2'si büyükşehir belediyesi sınırları içerisinde yaşamaktadır.
• 5018 sayılı Kanun uyarınca belediyelerin yıllık faaliyet raporlarını hazırlayıp kamuoyuna açıklaması zorunludur.
• 2024 seçimleri sonrası kadın belediye başkanı sayısı %90, meclis üyesi sayısı ise %30 oranında artış göstermiştir.
Belediye yöneticileri ve mali birimler, Sayıştay bulgularını sadece tekrarlamak yerine yasal gereklilikleri eksiksiz yerine getirmeli ve mali şeffaflığı artırmalıdır.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Esasları (Kapsamı, Başvuru Süreci ve Sonuçları)
Vergi incelemeleri sonucunda ortaya çıkan vergi ziyaı ve usulsüzlük cezalarına karşı, yargı yoluna gitmeden idare ile anlaşmayı sağlayan tarhiyat öncesi uzlaşma süreci ve yeni eşikler hakkında önemli detaylar paylaşılmıştır. Mükelleflerin hak kaybına uğramaması için başvuru süreleri ve seçimlik haklar kritik önem taşımaktadır.
• 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren 40.000 TL'yi aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları uzlaşma kapsamına alınacaktır.
• Kaçakçılık fiilleri nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezaları ve bu fiillere iştirak edenlere uygulanan cezalar uzlaşma kapsamında değildir.
• Mükellefler tarhiyat öncesi veya tarhiyat sonrası uzlaşma haklarından sadece birini kullanabilir; biri kaybedilirse diğeri talep edilemez.
• Uzlaşma davet yazısının tebliğinden itibaren en geç 15 gün içinde uzlaşma süreci tamamlanmalıdır.
• Uzlaşma tutanağı tebliğ edildikten sonra ödemeler, tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde yapılmalıdır.
• Uzlaşma talebi, inceleme son tutanağı düzenlenene kadar veya davet yazısı tebliğinden sonraki yasal sürede yapılmalıdır.
Mükellefler, uzlaşma hakkını kullanırken tarhiyat öncesi ve sonrası seçenekleri arasında stratejik karar vermeli; özellikle 2026'daki yeni ceza eşiğini ve kaçakçılık istisnasını dikkate almalıdır.
Vergi
Miras Kalan Telif Haklarında Vergilendirme Nasıl Yapılır?
Sanatçıların vefatından sonra geride bıraktıkları telif haklarının mirasçılara intikali ve bu haklardan elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi karmaşık bir süreçtir. Bu süreçte hem Veraset ve İntikal Vergisi hem de Gelir Vergisi Kanunu'nun 18. maddesindeki istisnalar kritik rol oynamaktadır.
• GVK Madde 18 kapsamında müellif, bestekâr ve bilgisayar programcısı gibi eser sahiplerinin kanuni mirasçıları telif gelirlerinde istisnadan yararlanabilir.
• Telif ödemelerinden tevkifat sorumluları tarafından %17 oranında gelir vergisi stopajı kesilmektedir.
• 2026 yılı için GVK 103/4. dilim tutarı olan 5.300.000 TL aşılmadığı sürece, yapılan %17 stopaj nihai vergi olarak kabul edilir ve beyanname verilmez.
• Telif hakkının ölümle mirasçıya geçmesi Veraset ve İntikal Vergisi'ne; bu haktan sonra elde edilen ödemeler ise Gelir Vergisi'ne tabidir.
• Hakkın devri durumunda; kanuni mirasçılar kazancı 'serbest meslek kazancı' olarak, diğer kişiler ise 'değer artışı kazancı' olarak vergilendirilir.
Mirasçıların telif haklarından yararlanabilmesi için 'kanuni mirasçı' sıfatını taşıması ve yıllık kazanç eşiği olan 5 milyon 300 bin lirayı takip etmesi gerekmektedir.
Vergi
Dahilde İşleme ve Geçici Kabul Rejimleri Kapsamında İhraç Edilecek Malların Üretiminde Kullanılan Girdilerin Temininde Tecil-Terkin Uygulaması
Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) kapsamında gerçekleştirilen tecil-terkin uygulamalarında ihracat süreleri ve KDV iade hesaplamalarına ilişkin kritik teknik detaylar netleşti. Bu düzenleme, üretim süreçlerinde kullanılan girdilerin temini ve nihai ürünün teslimi arasındaki mali dengenin korunmasını amaçlıyor.
• İhracat süresi olarak KDV Kanunu'ndaki 3 aylık süre yerine, DİİB belgesinde öngörülen özel süreler esas alınacaktır.
• İhracatın şartlara uygun yapılmaması durumunda, tahsil edilemeyen vergiye ek olarak vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi uygulanacaktır.
• DİİB sahibi mükellefler, ürettikleri malları başka bir DİİB sahibine tecil-terkin kapsamında teslim edebilir ancak her iki belgenin de mevzuata uygun kapatılması şarttır.
• KDV iadesi tutarı; ihraç kaydıyla teslim bedeli ile üretimde kullanılan KDV'siz girdilerin bedeli arasındaki farka genel vergi oranının uygulanmasıyla hesaplanacaktır.
• İmal edilen mallar fiilen ihraç edilmeden herhangi bir KDV iade işlemi yapılması mümkün değildir.
DİİB süreçlerini yöneten mali müşavirler, iade taleplerinde hesaplama yöntemine dikkat etmeli ve ihracatın gerçekleştiğinden emin olmadan iade sürecini başlatmamalıdır.
Mevzuat
İnternet üzerinden verilen ilanlara ilişkin sürekli bildirim yükümlülüğünde değişiklik
İnternet üzerinden taşınır, taşınmaz veya hizmet ilanlarına aracılık eden platformlar için getirilen sürekli bildirim yükümlülüğünde Danıştay kararı sonrası önemli değişiklikler yapıldı. 595 nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile bildirimlerin içeriği netleştirilerek yasal belirsizlikler giderildi.
• Aracı hizmet sağlayıcılar, hizmet verilenler adına yapılan taşınır, taşınmaz ve mal/hizmet ilan bilgilerini aylık dönemler halinde GİB sistemine bildirmekle yükümlüdür.
• Sosyal ağ sağlayıcıları ve yer sağlayıcılar da gerçekleştirdikleri ilan işlemlerini aylık olarak elektronik ortamda bildirmek zorundadır.
• İlan verenler, platform sağlayıcılarına GİB'e bildirilmesi gereken gerekli tüm bilgileri sağlamakla yükümlüdür.
• İlan konusu mal veya hizmetin mülkiyeti ilan verenden farklı birine aitse, mülkiyet sahibinin bilgileri de sağlayıcılara iletilmelidir.
• Bildirilen tüm verilerin Vergi Usul Kanunu'ndaki muhafaza süreleri boyunca elektronik ortamda saklanması ve ibraz edilmesi zorunludur.
İnternet üzerinden ilan yayınlayan platform işletmecileri ve bu platformları kullanan ilan verenler, bildirim yükümlülüklerinin kapsamını kontrol etmeli ve veri paylaşım süreçlerini güncel mevzuata uygun hale getirmelidir.
Mevzuat
Tasarrufun İptali Davalarında Amme Alacağının Doğum Anı ve Vergi Uyuşmazlığının Bekletici Mesele Sorunu
6183 sayılı Kanun kapsamında açılan tasarrufun iptali davalarında, amme alacağının doğumu ile malvarlığı devri arasındaki kronolojik ilişki kritik bir hukuki tartışma konusudur. Vergi alacağının tarh, tahakkuk ve kesinleşme süreçlerinin borcun doğum tarihiyle karıştırılmaması, davanın kaderini belirlemektedir.
• Tasarrufun iptali davası için temel şart, amme alacağının iptali istenen tasarruftan önce maddi ve hukuki olarak doğmuş olmasıdır.
• Vergi alacağının doğumu; tarh, tahakkuk, vade ve ödeme emri aşamalarından farklı bir hukuki olgudur.
• VUK madde 19 uyarınca vergi alacağı, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesiyle doğar; tarh veya ödeme emri tarihi borcun doğum tarihi olarak kabul edilemez.
• Geçmiş döneme ait bir tarhiyatın yapılmış olması, alacağın tasarruf tarihinde mevcut olduğunu kendiliğinden kanıtlamaz.
• Vergi mahkemesinde devam eden bir uyuşmazlığın, hukuk mahkemesindeki tasarrufun iptali davasında bekletici mesele yapılması gerekliliği tartışılmaktadır.
• Yargıtay içtihatlarına göre amme alacağının tasarruftan önce doğup doğmadığı mahkemece re'sen araştırılmalıdır.
Mali müşavirler ve işletmeler, vergi incelemeleri sonucu doğan geriye dönük tarhiyatların malvarlığı devirleri üzerindeki riskini analiz etmeli ve tasarrufların borcun doğuşundan önce yapıldığını ispatlayacak kronolojik kayıtları hazır tutmalıdır.
Mevzuat
İstisnai Kıymetle Beyan ve Tamamlayıcı Beyan Uygulamaları
Gümrük Yönetmeliği'nin 53. maddesi kapsamında, ithalat sırasında henüz netleşmemiş olan kıymet ve matrah unsurlarının beyan edilmesi süreçleri düzenlenmiştir. Bu uygulama, özellikle fiyatın sonradan belirlendiği veya sözleşme gereği değiştiği durumlarda gümrük vergilerinin doğru hesaplanmasını amaçlamaktadır.
• Konsinye teslim edilen çabuk bozulabilir eşya ve boru hatlarıyla taşınan sürekli akış halindeki eşyalar için basitleştirilmiş usul uygulanır.
• Fiyatın sonradan gözden geçirilmesini öngören sözleşmelerde, kıymet unsurlarının mevcudiyetini gösteren belgelerin onaylı tercümesi gümrük idaresine sunulmalıdır.
• Tamamlayıcı beyan süresi, kıymet veya matrah unsurunun öğrenildiği ayı takip eden ayın 26. günü akşamına kadardır.
• Kıymet artışı durumunda ek vergi tahakkuk ettirilirken, kıymet düşüşü durumunda iade için tevsik edici belgeler ve tahlil raporu şartı aranır.
• Süresinde yapılmayan tamamlayıcı beyanlar için 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı ve Gümrük Kanunu'nun 241. maddesi uyarınca ceza uygulanır.
• Tamamlayıcı beyana ilişkin ithalat vergileri için zamanaşımı, beyanın verildiği tarihten itibaren başlar.
İthalatçı firmalar, ithalat anında bilinmeyen royalty veya fiyat farkı gibi unsurları öğrendikleri ayı takip eden ayın 26'sına kadar mutlaka tamamlayıcı beyanla bildirmeli ve vergilerini ödemelidir.
Vergi
'Yarısı Bizden' Kampanyası Kapsamında Kentsel Dönüşümün İnşaat Muhasebe Ve Vergi Uygulamaları (Bölüm 1)
'Yarısı Bizden' kampanyası kapsamında kentsel dönüşüm projelerinde müteahhitlerin hibe ve kredi tutarlarını nasıl muhasebeleştirmesi gerektiği netleşiyor. Bu ödemelerin doğrudan müteahhit hesabına yatması, inşaatın vergilendirme modelini ve gelir kaydedilme zamanını doğrudan etkiliyor.
• Hibe ve kredi tutarları müteahhit için doğrudan gelir değil, 340 Alınan Sipariş Avansları hesabında takip edilmelidir.
• İnşaat işi birden fazla takvim yılına yayılıyorsa GVK Madde 42 uyarınca 'Yıllara Sari İnşaat ve Onarma İşleri' hükümlerine tabidir.
• Yıllara sari işlerde kar veya zarar, inşaatın bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve o yılın geliri sayılır.
• Sözleşmede KDV'nin kat malikleri tarafından ödenmeyeceğine dair özel bir madde varsa, iş 'yıllara sari' kapsamından çıkar ve genel vergileme hükümlerine tabi olur.
• Hibe, kredi ve nakit ödemelerin toplamı inşaat bitiminde düzenlenen fatura tutarı ile mahsup edilerek kapatılmalıdır.
Müteahhitler, hibe ve kredi ödemelerini gelir yazmak yerine avans olarak takip etmeli ve sözleşme aşamasında KDV yükümlülüğünü yıllara sari statüsünü etkileyecek şekilde düzenlemelidir.
Mevzuat
İncelemeye Hazırlık Dosyası ve Pişmanlık Hakkı
Vergi Denetim Kurulu tarafından hayata geçirilen İncelemeye Hazırlık Dosyası (İHD) uygulaması, vergi incelemesi öncesinde mükelleflere riskli alanları tespit etme imkanı sunarken, pişmanlık hükümlerinin kullanımı konusunda kritik bir tartışma yaratmaktadır. Bu yeni dijital denetim modeli, mükelleflerin hatalarını inceleme başlamadan düzeltmelerine olanak tanımayı amaçlamaktadır.
• İHD uygulaması, OECD'nin SAF-T standartlarına benzer şekilde elektronik ortamda standart veri yükleme imkanı sağlar.
• VDK Rehberi'ne göre, İHD kapsamında yapılan bildirimlerde VUK 371 kapsamındaki pişmanlık hükümlerinden yararlanılamayacağı belirtilmektedir.
• İnceleme Öncesi Modelde, İHD yazısının tebliğinin VUK 371'deki 'kendiliğinden haber verme' şartını ortadan kaldırıp kaldırmayacağı hukuki bir tartışma konusudur.
• VUK 371 uyarınca pişmanlığı engelleyen durumlar arasında; ihbar bulunması, vergi incelemesine başlanmış olması veya konunun takdir komisyonuna sevk edilmesi yer alır.
• İHD yazısı, Hazine ve Maliye Bakanlığı mali mührüyle imzalanan resmi bir elektronik bilgi isteme yazısı niteliğindedir.
Mükellefler, İHD yazısı tebliğ edildikten sonra riskli alanları hızla analiz etmeli ve pişmanlık hakkının kaybına yol açabilecek somut hataları inceleme başlamadan önce düzeltme beyannameleriyle gidermelidir.
Vergi
Engelliler İçin Vergi Rehberi ile İnfografikler
Engelli bireylerin sosyal ve ekonomik hayata katılımlarını desteklemek amacıyla vergi ve gümrük mevzuatındaki indirimleri içeren 'Engelliler İçin Vergi Rehberi' ve infografikler güncellenerek yayımlandı. Bu rehber, engelli vatandaşların yararlanabileceği çeşitli vergi avantajlarının kapsamını ve uygulama yöntemlerini detaylandırıyor.
• Engellilik indirimi kapsamı, başvuru süreçleri ve geçerli rapor türleri
• Gümrük vergisi ve Katma Değer Vergisi (KDV) avantajları
• Yurt içinden alınan taşıtlarda Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) istisnası
• Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) ve Emlak Vergisi indirimleri
• Engellilik indirimi tutarları ve yararlanma şartları
Müşterilerinizin veya çalışanlarınızın engellilik durumuna bağlı vergi avantajlarından (ÖTV, KDV, MTV vb.) yararlanabilmesi için güncel rehberdeki şartların ve rapor geçerliliklerinin kontrol edilmesi önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Uluslararası “Kirletmeden Üretmek Mümkün” Konferansı
Sanayide yeşil dönüşüm ve temiz üretim süreçlerini ele almak amacıyla uluslararası bir konferans düzenleniyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından organize edilen bu etkinlik, sanayicilerin sürdürülebilirlik ve yeşil finansman konularındaki stratejilerini belirlemeleri açısından önem taşıyor.
• Etkinlik Tarihi: 6 Ekim 2026
• Son Başvuru Tarihi: 30 Eylül 2026
• Düzenleyici Kurum: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
• Konular: Yeşil dönüşüm, Mevcut En İyi Teknikler (MET), döngüsel ekonomi ve yeşil finansman
• Yer: İstanbul Teknik Üniversitesi
Sanayicilerin ve çevre teknolojileri alanında faaliyet gösteren girişimlerin, yeşil dönüşüm süreçleri ve finansman olanaklarını öğrenmek için bu konferansa katılım sağlaması önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Mali Aracı Kuruluşlarda Üretim 4.6 Trilyon TL
Mali aracı kuruluşlar sektörünün 2025 yılına ait ekonomik verileri açıklandı. Sektördeki üretim değeri ve katma değerde bir önceki yıla oranla çok ciddi artışlar gözlemleniyor.
• Toplam üretim değeri: 4 trilyon 610 milyar TL
• Faktör maliyetiyle katma değer: 2 trilyon 993 milyar TL
• Toplam çalışan sayısı: 360 bin 745 kişi
• Toplam personel maliyeti: 712 milyar 175 milyon TL
• Sabit sermaye yatırımları satın alış değeri: 157 milyar 495 milyon TL
• Personel maliyeti dağılımı: %84,8 maaş ve ücretler, %15,2 sosyal güvenlik masrafları
Finansal hizmetler sektöründeki büyüme ve personel maliyetlerindeki artış, bu alanda faaliyet gösteren işletmelerin iş gücü maliyeti ve yatırım planlamalarını yakından takip etmesini gerektiriyor.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Temmuzda 74 Milyar Liralık Yatırıma Teşvik
Temmuz 2026 döneminde yatırım teşvik belgeleri kapsamında önemli bir hareketlilik yaşandı. 9903 sayılı Karar çerçevesinde düzenlenen belgelerle sanayi ve enerji gibi stratejik sektörlerde devasa yatırımlar ve istihdam hedefleri açıklandı.
• Temmuz ayında toplam 480 adet yatırım teşvik belgesi düzenlendi.
• Düzenlenen belgelerde 74 milyar 248 milyon TL sabit yatırım ve 11 bin 31 kişilik istihdam öngörüldü.
• Sektörel bazda en büyük pay 32,2 milyar TL ile imalat sektörüne ait oldu.
• Yatırım tutarı bakımından imalatı sırasıyla enerji ve madencilik sektörleri takip etti.
• Belgelerin 233 tanesi komple yeni yatırımlara, 173 tanesi ise tevsi yatırımlarına ilişkin verildi.
• Bölgesel dağılımda 219 belge ile birinci bölge liderliğini korudu.
Yatırım planlayan işletmelerin, sektörlerine ve bölgelerine özel teşvik imkanlarını değerlendirmek üzere güncel yatırım teşvik bültenlerini ve 9903 sayılı Karar kapsamındaki avantajları takip etmeleri önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
349 Alınan Diğer Avanslar Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu makale, Tekdüzen Hesap Planı'nda yer alan 349 Alınan Diğer Avanslar hesabının kullanım esaslarını, 340 hesabı ile farklarını ve muhasebe kayıt süreçlerini teknik örneklerle açıklamaktadır.
• 340 Alınan Sipariş Avansları hesabı sadece ticari mal ve hizmet satışına yönelik siparişler için kullanılır.
• 349 Alınan Diğer Avanslar hesabı, ticari mal dışındaki (örneğin demirbaş satışı) veya özel nitelikli kısa vadeli avanslar için kullanılır.
• Bir yıldan uzun vadeli alınan diğer avansların 449 Alınan Diğer Avanslar hesabında izlenmesi zorunludur.
• Avans tahsilatı sırasında fatura düzenlenmemişse, teslim veya hizmet gerçekleşmeden KDV doğmaz.
• Eğer avans aşamasında fatura düzenlenirse, KDV Kanunu'nun 10/b maddesi uyarınca belgedeki bedel üzerinden KDV hesaplanmalıdır.
• Avansın alınması tek başına bir gelir doğurmaz; işlem gerçekleştiğinde ilgili hesapla mahsup edilmelidir.
Mali müşavirler, avansın alınma nedenini analiz ederek doğru hesap kodunu seçmeli ve vade yapısına göre 349 veya 449 hesap ayrımına dikkat etmelidir.
Mevzuat
Uzaktan Çalışma Yönetmeliğinde Değişiklik
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından Uzaktan Çalışma Yönetmeliği'nde önemli bir değişikliğe gidildi. Yapılan düzenleme ile hibrit çalışma modeli yasal bir zemine oturtulmuş oldu.
• İş görme ediminin bir kısmının işyerinde, bir kısmının uzaktan yapılmasına imkan tanındı.
• Hibrit çalışma modelinde işçinin işyerinde bulunacağı günler ve uzaktan çalışacağı günler netleştirilmeli.
• Çalışma saatlerinin belirlenmesi zorunluluğu getirildi.
• Tüm bu çalışma düzenlemelerinin iş sözleşmesinde açıkça belirtilmesi şart koşuldu.
• Yönetmelik değişikliği yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
İşverenlerin ve İK departmanlarının, hibrit çalışma uygulayan personelleri için iş sözleşmelerini güncelleyerek hangi günlerde nerede bulunacaklarını ve çalışma saatlerini yazılı hale getirmeleri gerekmektedir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
İhraç Kaydıyla Teslimlerden Kaynaklanan İade Taleplerinde Hangi Belgeler Aranır?
İhraç kayıtlı teslimler kapsamında KDV iadesi talep eden imalatçıların hazırlaması gereken zorunlu belgeler ve dikkat edilmesi gereken usuller netleşti. İade sürecinde eksik belge sunulmaması için gerekli evrak listesi aşağıda detaylandırılmıştır.
• İlgili meslek odasına üyelik belgesinin 153 onaylı örneği (değişiklik olmadıkça bir kez yeterli).
• İmalatçı belgesi (değişiklik olmadıkça bir kez yeterli).
• İhraç kayıtlı teslim faturaları veya listesi.
• Gümrük beyannamesi çıktısı, listesi veya serbest bölge işlem formu/özel fatura örneği.
• Gümrük beyannamesinde imalatçı bilgisi yoksa; ihracatçıdan alınan, beyanname tarihi/sayısı ve mal detaylarını içeren onaylı yazı.
• İhraç kayıtlı teslimin yapıldığı döneme ait indirilecek KDV listesi.
İade taleplerinde gecikme yaşamamak için meslek odası ve imalatçı belgelerinin güncelliği kontrol edilmeli, gümrük beyannamesindeki bilgiler ile fatura detayları eşleştirilmelidir.
Mevzuat
İstihdamda Yapay Zekâ Ve Kişisel Veriler Sempozyumu
KVKK ve İbn Haldun Üniversitesi iş birliğiyle, yapay zekâ teknolojilerinin istihdam süreçlerinde kullanımı ve bu sürecin kişisel verilerin korunması üzerindeki etkileri tartışılacak. Sempozyum, dijitalleşen İK süreçlerinde veri mahremiyeti ve hukuki sorumlulukları ele alması bakımından önem taşıyor.
• Sempozyum tarihi: 3-4 Aralık 2026
• Bildiri özeti gönderim son tarihi: 23 Ekim 2026
• Kabul bildirim tarihi: 20 Kasım 2026
• Etkinlik formatı: Hibrit (fiziksel ve online)
• Kapsam: Yapay zekâ temelli sistemlerde mahremiyet, ayrımcılık, şeffaflık ve hesap verebilirlik
İşletmelerin İK süreçlerinde kullandığı yapay zekâ yazılımlarının KVKK uyumluluğunu ve veri işleme süreçlerini hukuki açıdan gözden geçirmeleri önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Yabancı Ziyaretçi İstatistikleri – Ağustos 2026
Emniyet Genel Müdürlüğü verilerine göre 2026 yılı Ağustos ayı yabancı ziyaretçi istatistikleri açıklandı. Veriler, turizm sektörünün ekonomik hareketliliği ve hizmet ihracatı potansiyeli açısından kritik göstergeler sunmaktadır.
• Ağustos 2026 yabancı ziyaretçi sayısı: 6.963.065 kişi
• Ağustos ayı yıllık değişim: %0,03 azalış
• 2026 yılı Ocak-Ağustos toplam ziyaretçi sayısı: 34.826.677 kişi
• Ocak-Ağustos dönemi yıllık değişim: %1,84 azalış
• Ağustos ayı en çok ziyaretçi gönderen ülkeler: Rusya (%15,11), Almanya (%14,11) ve İngiltere (%8,49)
Turizm odaklı çalışan işletmelerin ve hizmet sektöründeki mükelleflerin, ziyaretçi sayılarındaki bu hafif düşüş eğilimini takip ederek bütçe ve nakit akış planlamalarını güncel tutmaları önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Bu gündem her sabah 07:00'de hazır.
Montan News iPhone uygulaması: önem sırasına dizilmiş özetler, sesli anlatım, kaynağa tek dokunuş. Ücretsiz ve reklamsız.
App Store'dan indirBu sayfadaki özetler bilgilendirme amaçlıdır ve kaynağından teyit edilmelidir; resmî vergi veya mevzuat danışmanlığı yerine geçmez. Her özetin altında kaynağın asıl sayfası bağlantılıdır.
Bugünün gündemi → · Arşiv