Vergi
KDV Tevkifatında Alıcının Vergiyi Ödememesinin Satıcıya Etkisi ve Müteselsil Sorumluluk Riski – M. Bahadır ALTAŞ, YMM
KDV tevkifatı uygulamalarında alıcının beyan ettiği ancak ödemediği vergilerin, vergi idaresi tarafından satıcıdan talep edilmesi ciddi bir risk oluşturmaktadır. Bu durum, KDV'nin nötrlük ilkesi ile vergi sorumluluğu arasındaki hukuki çatışmayı ve müteselsil sorumluluk riskini gündeme getirmektedir.
• KDV Kanunu Madde 9/1 uyarınca tevkifat, vergi alacağını güvence altına almak için bir güvenlik müessesesi olarak uygulanmaktadır.
• KDV Kanunu Madde 46 uyarınca, vergi kesintisi yapmakla sorumlu tutulan alıcılar, tevkif edilen vergiyi beyanname ayının 23. günü akşamına kadar ödemekle yükümlüdür.
• KDV Kanunu Madde 29/1-(ç) uyarınca, sorumlu sıfatıyla beyan edilip ödenen KDV'nin indirim konusu yapılabilmesi için 'ödeme' şartı aranmaktadır.
• Vergi idaresi, alıcının 4017 koduyla bildirdiği ancak ödemediği tevkifat tutarlarını VUK Madde 11 kapsamında satıcıdan talep edebilmektedir.
• Tevkifat mekanizması, KDV'nin temel tekniği olan nötrlük ve yansıtılabilirlik ilkeleriyle çelişebilmektedir.
Mali müşavirler ve işletmeler, tevkifatlı işlemlerde alıcının vergiyi ödeyip ödemediğini takip etmeli ve riskli alıcılarla yapılan işlemlerde tahsilat yöntemlerini gözden geçirmelidir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Haftalık Çalışma Süresi, Fazla Çalışma, Denkleştirme, Bordrolama ve SGK Bildirimi
İş Kanunu kapsamındaki çalışma sürelerinin yönetimi, fazla mesai hesaplamaları ve denkleştirme uygulamalarının bordrolama ile SGK bildirimlerine doğru yansıtılması hayati önem taşımaktadır. Hatalı uygulamalar, işçilik alacağı davalarına ve idari yaptırımlara yol açabilecek kritik bir süreçtir.
• Haftalık normal çalışma süresi en çok 45 saattir.
• Günlük çalışma süresi, ara dinlenmeler hariç 11 saati aşamaz.
• 45 saati aşan çalışmalar için saat ücreti %50 artırımlı, 45 saate kadar olan fazla sürelerle çalışmalar için ise %25 artırımlı ödenir.
• Yıllık fazla çalışma süresi sınırı 270 saattir.
• Denkleştirme dönemi genel olarak 2 ay, toplu iş sözleşmesiyle en fazla 4 aydır (Turizmde 4 ve 6 ay).
• Serbest zaman kullanımında; her 1 saat fazla çalışma için 1 saat 30 dakika, her 1 saat fazla sürelerle çalışma için 1 saat 15 dakika verilmelidir.
İşverenler, fazla mesai ve denkleştirme uygulamalarını puantaj kayıtlarıyla uyumlu şekilde bordroya yansıtmalı ve denkleştirme dönemlerini yazılı anlaşmalarla kayıt altına almalıdır.
Mevzuat
Uzaktan Çalışma Yönetmeliği: Madde Madde Açıklamalar
10 Mart 2021 tarihli Uzaktan Çalışma Yönetmeliği, 4857 sayılı İş Kanunu kapsamındaki çalışanların evden veya teknolojik araçlarla işyeri dışında çalışma esaslarını düzenlemektedir. Özellikle hibrit çalışma modelini de kapsayan güncel düzenlemeler, iş sözleşmelerinin içeriği ve tarafların sorumlulukları açısından kritik önem taşımaktadır.
• Uzaktan çalışma ilişkisi mutlaka yazılı sözleşme ile kurulmalıdır.
• Sözleşmede iş tanımı, çalışma süresi, ücret, ekipman kullanımı ve iletişim yöntemleri somut olarak belirtilmelidir.
• İşin bir kısmının işyerinde, bir kısmının uzaktan yapılması (hibrit model) sözleşmede gün ve saat belirtilerek düzenlenebilir.
• Ekipmanların (bilgisayar, ekran vb.) kim tarafından sağlanacağı ve bakım/arıza süreçleri yazılı olarak kararlaştırılmalıdır.
• İşin yapılmasıyla ilgili zorunlu giderlerin nasıl karşılanacağı sözleşmede açıkça yer almalıdır.
• Tehlikeli kimyasal, radyoaktif veya biyolojik risk içeren işlerde uzaktan çalışma yapılması yasaktır.
İşverenler ve mali müşavirler, uzaktan veya hibrit çalışma modeline geçen personeller için sadece 'evden çalışacaktır' ibaresiyle yetinmemeli; ekipman, gider ve çalışma saatlerini içeren detaylı bir ek protokol veya yeni bir yazılı sözleşme hazırlamalıdır.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu haber, inşaat taahhüt sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin birden fazla takvim yılına yayılan işlerinde kullanmaları gereken 350 numaralı hakediş hesabının muhasebe standartlarını ve vergi uygulamalarını açıklamaktadır. İşin tamamlanma aşamasına kadar gelirlerin neden doğrudan satış hesaplarına değil de pasif karakterli hakediş hesaplarına kaydedilmesi gerektiği teknik detaylarıyla ele alınmaktadır.
• Bir işin yıllara yaygın inşaat ve onarım işi sayılması için birden fazla takvim yılına yayılma koşulunun gerçekleşmesi şarttır.
• Hakediş bedelleri, iş tamamlanıncaya kadar 350 ile 357 hesaplar arasında; maliyetler ise 170 ile 177 hesaplar arasında proje bazında izlenmelidir.
• İşin geçici kabulü yapıldığında, 350 hesapta biriken tutarlar borçlandırılarak ilgili satış hesaplarına aktarılmalıdır.
• Hakediş onaylandığında Gelir veya Kurumlar Vergisi stopajı (örnekte %5 oranında) kesilerek 295 hesapta takip edilmelidir.
• 350 hesabın kısa vadeli yabancı kaynaklarda yer alması, hakedişin mutlaka bir yıl içinde tahsil edileceği anlamına gelmez.
• Kendi adına inşa edip satılan taşınmazlar ile başkası adına yapılan taahhüt işlerinin muhasebe kayıtları birbirinden ayrılmalıdır.
İnşaat taahhüt firmaları, hakediş onay süreçlerinde gelir kaydı ile geçici kabul sonrası satış kaydı arasındaki farka dikkat etmeli ve stopaj kesintilerini 295 hesapta doğru takip etmelidir.
Mevzuat
Yargıtaydan Hafta Tatili Ve Fazla Mesaide Mükerrer Hesaplamaya Bozma
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, işçilik alacaklarının hesaplanmasında yapılan hatalı bir yönteme ilişkin emsal niteliğinde bozma kararı verdi. Karar, hafta tatili çalışması ile fazla mesai ücretinin aynı süreler üzerinden mükerrer olarak hesaplanamayacağını net bir şekilde ortaya koyuyor.
• Hafta tatili çalışması için ödenen ücret ile fazla çalışma ücreti aynı süreler üzerinden hesaplanamaz.
• Hafta tatilinde yapılan 7,5 saatlik çalışma, hem hafta tatili alacağı hem de fazla mesai alacağı hesabına dahil edilirse mükerrer hesaplama oluşur.
• Hafta tatili günündeki çalışma, fazla mesai hesabına dahil edilmemeli ve bu süreler hesaplamadan dışlanmalıdır.
• Yargıtay kararı, hafta tatili gününde 7,5 saati aşan çalışmaların nasıl hesaplanacağına dair özel bir hüküm içermemektedir.
• Bölge Adliye Mahkemesi'nin hatalı hesaplama içeren kararı, Yargıtay tarafından bu gerekçeyle bozulmuştur.
İşveren vekili veya mali müşavirler, işçilik alacağı hesaplamalarında hafta tatili günlerini fazla mesai toplam süresine eklememeli; mükerrer ödeme riskine karşı hesaplamayı ayrıştırarak yapmalıdır.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
İnternetten Satışlarda Müşteriden T.C. Kimlik Numarası İstenir mi?
E-ticaret yapan işletmelerin e-Arşiv fatura düzenlerken müşteriden T.C. kimlik numarası talep edip etmemesi gerektiğine dair hukuki ve teknik belirsizlik, Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesiyle netleşti. Bu düzenleme, hem Vergi Usul Kanunu hem de Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) arasındaki dengeyi korumayı amaçlıyor.
• Nihai tüketicilere (vergi mükellefi olmayanlara) yapılan internet satışlarında TCKN alınması vergi mevzuatı açısından zorunlu değildir.
• e-Arşiv fatura sisteminde TCKN/VKN alanları teknik olarak boş geçilemediği için, zorunluluk olmayan durumlarda TCKN yerine '11111111111', VKN yerine '2222222222' yazılabilir.
• Vergi mükellefi olan alıcılara düzenlenen e-Arşiv faturalarda VKN veya TCKN bilgisinin yer alması kanunen zorunludur.
• 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği uyarınca e-Arşiv faturalarda web adresi, ödeme şekli, ödeme tarihi ve teslim tarihi gibi ek bilgilerin bulunması zorunludur.
• KVKK kapsamında, yasal bir zorunluluk bulunmadığı sürece müşteriden TCKN bilgisi otomatik ve zorunlu olarak talep edilmemelidir.
İşletmeler, nihai tüketicilerden TCKN talep etme zorunluluğu olmadan satış yapabilir; ancak sistemdeki teknik boşlukları doldurmak için belirlenen geçici numaraları kullanmalı ve vergi mükellefi olan müşterilerde ise kimlik bilgilerini mutlaka almalıdır.
Vergi
Kur Farkında KDV Uygulaması
Döviz cinsinden veya dövize endeksli yapılan satışlarda, fatura tarihi ile tahsilat tarihi arasındaki kur değişimlerinin KDV matrahına etkisi ve belgelendirme usulü netleşti. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesi, kur farkı oluşması durumunda hangi belgenin düzenlenmesi gerektiğini ve uygulanacak KDV oranını açıklıyor.
• Döviz bazlı satışlarda teslim ile tahsilat arasındaki kur farkı, satıcı lehine oluşursa KDV matrahına dahil edilir.
• Kur farkı için düzenlenecek belge 'vade farkı faturası' değil, 'kur farkı faturası' olmalıdır.
• Kur farkı faturası düzenlenirken, işlemin yapıldığı tarihteki oran değil, mal veya hizmetin teslim edildiği tarihteki KDV oranı uygulanır.
• Sadece mal veya hizmet bedeline isabet eden kur farkı matraha dahil edilir; hesaplanan KDV'nin kendi üzerindeki kur farkları matraha eklenmez.
• Yıl sonu veya geçici vergi dönemlerinde VUK uyarınca yapılan değerlemelerden kaynaklanan kur farkları için KDV hesaplanmaz.
• Alıcı lehine oluşan kur farklarında, alıcının satıcıya fatura düzenlemesi gerekir.
İşletmeler dövizli satışlarda kur farkı tahsilatı yaparken, teslim tarihindeki KDV oranını kullanmalı ve faturayı mutlaka kur farkı açıklamasıyla düzenlemelidir.
Vergi
Küçükbaş Canlı Hayvan Yavrularının Muhasebeleştirilmesi
Küçükbaş hayvancılık işletmelerinde doğumla birlikte sürüye katılan yavruların muhasebeleştirilmesi ve ölüm durumunda izlenecek imha süreçleri, vergi uygulamaları açısından kritik önem taşımaktadır. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesi, bu varlıkların hangi bedelle kaydedileceğini ve imha süreçlerinde hangi belgelerin geçerli olacağını netleştirmiştir.
• Doğan yavrular, işletmenin zirai varlığı olarak kabul edilmeli ve doğumla birlikte kayıtlara alınmalıdır.
• Değerleme esası olarak öncelikle VUK 262 uyarınca maliyet bedeli, maliyetin tespit edilemediği durumlarda ise VUK 277 uyarınca emsal bedel esas alınmalıdır.
• Emsal bedel, işletmenin bulunduğu bölgedeki zirai kazanç komisyonlarınca tespit edilen ortalama maliyet bedelidir.
• Hayvan ölümlerinde genel kural imhanın takdir komisyonu nezaretinde yapılmasıdır.
• Acil durumlarda, ilgili bakanlık veya yetkili kurum görevlilerinin katılımıyla kurulan bir komisyonun düzenleyeceği tutanak, takdir komisyonuna gerek kalmaksızın imha tespiti için yeterlidir.
• Yetkili kurum görevlileri eşliğinde tutanak tutulamazsa, imha işlemi mutlaka takdir komisyonu aracılığıyla belgelendirilmelidir.
İşletmeler, doğan yavruları maliyet veya emsal bedel üzerinden stoklarına dahil etmeli; hayvan ölümlerinde ise mutlaka bakanlık yetkililerinin de bulunduğu bir komisyonla tutanak düzenleyerek imha sürecini kayıt altına almalıdır.
Mevzuat
Maliyet Hesaplama Yönteminde Değişiklik Yapılabilir mi?
İmalatçı işletmelerin stok ve mamul değerlemesinde kullandıkları maliyet hesaplama yöntemlerini değiştirmeleri konusundaki hukuki çerçeve netleşti. Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen özelge, maliyet yöntemi değişikliğinin Vergi Usul Kanunu açısından mümkün olup olmadığını açıklıyor.
• VUK Madde 275 uyarınca mamul maliyeti; ham madde, işçilik ve genel imalat giderlerinden oluşmalıdır.
• Mükellefler, maliyet unsurlarını içermek kaydıyla maliyet bedelini diledikleri usulde tayin etme hakkına sahiptir.
• Dönem ağırlıklı ortalama maliyet yönteminden FIFO (ilk giren ilk çıkar) yöntemine geçiş yapılabilir.
• Kanunda, seçilen bir maliyet yöntemine sürekli olarak bağlı kalınmasını zorunlu kılan bir hüküm bulunmamaktadır.
• Maliyet yöntemi değişikliği, VUK hükümlerine aykırılık teşkil etmemektedir.
İşletmeler, üretim ve stok yapılarına daha uygun gördükleri maliyet yöntemine geçiş yapabilirler; ancak bu değişikliği yaparken maliyet unsurlarının kanuni çerçevede eksiksiz hesaplandığından emin olmalıdırlar.
Vergi
Müşteri Adına Düzenlenen ve Bedeli Şirket Tarafından Ödenen Uçak Biletlerinin Vergisel Niteliği
Şirketlerin satış veya eğitim amacıyla ağırladığı müşterilerinin uçak biletlerini ödemesi durumunda, belgenin kimin adına düzenlendiği ve vergisel boyutu önem arz etmektedir. Bursa Vergi Dairesi Başkanlığı'nın özelgesi, müşteri adına düzenlenen e-biletlerin şirketler tarafından gider ve KDV indirimi olarak kullanılabilmesinin şartlarını netleştirmiştir.
• E-biletler, üzerinde şirketin bilgilerinin yer alması şartıyla Vergi Usul Kanunu kapsamında fatura yerine geçen belge olarak kabul edilmektedir.
• Müşteri adına düzenlenen biletlerin gider yazılabilmesi için harcamanın ticari kazancın elde edilmesi ve idamesiyle doğrudan ilgili olması gerekmektedir.
• Uçak bileti harcamalarının iş hacmiyle orantılı ve işin mahiyetiyle uyumlu olması şartı aranmaktadır.
• Gider olarak kabul edilen uçak bileti bedelleri üzerinden hesaplanan KDV, şirket tarafından indirim konusu yapılabilmektedir.
• Biletlerin fatura hükmünde sayılması için e-bilet üzerinde şirketin bilgilerinin bulunması zorunludur.
Müşteri adına düzenlenen uçak biletlerini giderleştirmek için e-bilet üzerinde şirket bilgilerinin yer aldığından emin olunmalı ve harcamanın ticari faaliyetle bağı belgelenmelidir.
Vergi
İngiltere Mukimi Firmaya Yapılan Pazar ve Müşteri Araştırması Ödemelerinde Stopaj Uygulaması
Yurt dışındaki firmalardan alınan pazar araştırması ve danışmanlık hizmetlerinin vergilendirilmesi konusunda Bursa Defterdarlığı tarafından kritik bir özelge verilmiştir. Bu düzenleme, özellikle İngiltere mukimi firmalara yapılan ödemelerde stopaj yükümlülüğünün hangi şartlarda ortadan kalkabileceğini netleştirmektedir.
• Pazar araştırması ve danışmanlık hizmetleri iç mevzuata göre serbest meslek kazancı sayılmaktadır.
• İç mevzuat uyarınca dar mükellef kurumlara yapılan bu tür ödemelerde kurumlar vergisi stopaj oranı yüzde 20'dir.
• Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması uyarınca, hizmetin Türkiye'de bir işyeri olmaksızın sunulması ve 183 günü aşmaması durumunda Türkiye'nin vergilendirme hakkı bulunmamaktadır.
• Anlaşma avantajlarından yararlanabilmek için İngiltere'den alınacak mukimlik belgesinin aslı ve noter onaylı Türkçe tercümesi ibraz edilmelidir.
• Hizmetin Türkiye'de 12 aylık dönemde toplam 183 günü aşması veya sabit bir işyeri oluşması halinde Türkiye'nin vergilendirme yetkisi doğmaktadır.
Yurt dışından danışmanlık hizmeti alırken stopaj ödememek için firmanın mukimlik belgesini temin etmeli ve hizmet süresinin Türkiye'de 183 günü geçmediğinden emin olmalısınız.
Vergi
Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Esasları (Kapsamı, Başvuru Süreci ve Sonuçları)
Vergi incelemeleri sonucunda ortaya çıkan vergi ziyaı ve usulsüzlük cezalarına karşı, yargı yoluna gitmeden idare ile anlaşmayı sağlayan tarhiyat öncesi uzlaşma süreci ve yeni eşikler hakkında önemli detaylar paylaşılmıştır.
• Uzlaşma kapsamı: Vergi ziyaı cezaları ile 1 Ocak 2026'dan itibaren 40.000 TL'yi aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları.
• Kapsam dışı durumlar: Kaçakçılık fiilleri nedeniyle kesilen cezalar ve bu fiillere iştirak edenlere uygulanan cezalar uzlaşma dışıdır.
• Hak kullanımı: Mükellefler tarhiyat öncesi veya tarhiyat sonrası uzlaşma haklarından sadece birini kullanabilir; tarhiyat öncesinde anlaşma sağlanamazsa tarhiyat sonrası hak kaybedilir.
• Başvuru süresi: Uzlaşma talebi son tutanağın düzenlenmesine kadar veya uzlaşmaya davet yazısının tebliğinden itibaren en geç 15 gün içinde yapılmalıdır.
• Ödeme süresi: Uzlaşma tutanağı tebliğ edildikten sonra, ödeme süreleri geçmişse 1 ay içinde ödeme yapılmalıdır.
• Temsil: Uzlaşma görüşmelerinde mükellef veya vekili yanında bir meslek odası temsilcisi veya SMMM bulunabilir.
Mükellefler, tarhiyat öncesi uzlaşma hakkını kullanırken dikkatli olmalı; anlaşma sağlanamaması durumunda tarhiyat sonrası uzlaşma hakkının yanacağını bilerek stratejik karar vermelidir.
Vergi
Miras Kalan Telif Haklarında Vergilendirme Nasıl Yapılır?
Sanatçıların vefatından sonra geride bıraktıkları telif haklarının mirasçılara intikali ve bu haklardan elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi karmaşık bir süreçtir. Bu süreçte hem Veraset ve İntikal Vergisi hem de Gelir Vergisi Kanunu'nun 18. maddesindeki istisnalar kritik rol oynamaktadır.
• GVK Madde 18 kapsamında müellif, bestekâr ve bilgisayar programcısı gibi eser sahiplerinin kanuni mirasçıları telif gelirlerinde istisnadan yararlanabilir.
• Telif ödemeleri üzerinden tevkifat sorumluları tarafından %17 oranında gelir vergisi stopajı kesilmektedir.
• 2026 yılı için GVK 103/4. dilim tutarı olan 5.300.000 TL aşılmadığı sürece, yapılan %17 stopaj nihai vergi olarak kabul edilir ve beyanname verilmez.
• Telif hakkının ölümle mirasçıya geçmesi Veraset ve İntikal Vergisi'ne; bu haktan sonra elde edilen gelirler ise Gelir Vergisi'ne tabidir.
• Hakkın devri durumunda; kanuni mirasçılar kazancı 'serbest meslek kazancı' olarak, diğer kişiler ise 'değer artışı kazancı' olarak vergilendirilir.
Mirasçıların telif haklarını yönetirken 'kanuni mirasçı' sıfatını korumaları ve yıllık 5 milyon 300 bin liralık istisna sınırını takip ederek beyanname yükümlülüğünü kontrol etmeleri gerekir.
Vergi
Dahilde İşleme ve Geçici Kabul Rejimleri Kapsamında İhraç Edilecek Malların Üretiminde Kullanılan Girdilerin Temininde Tecil-Terkin Uygulaması
Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) kapsamında gerçekleştirilen tecil-terkin uygulamalarında ihracat süreleri ve KDV iadesi hesaplama yöntemlerine ilişkin kritik teknik detaylar netleşti. Bu düzenleme, özellikle üretim süreçlerinde girdi temin eden ve ihraç kayıtlı teslim yapan mükelleflerin vergi yükümlülüklerini doğrudan etkiliyor.
• İhracat süresi olarak KDV Kanunu'ndaki 3 aylık süre yerine, DİİB belgesinde öngörülen özel süreler esas alınacaktır.
• İhracatın şartlara uygun yapılmaması durumunda, zamanında tahsil edilemeyen vergi, gecikme faizi ve vergi ziyaı cezası ile birlikte alıcıdan tahsil edilir.
• DİİB sahibi mükellefler, ürettikleri malları başka bir DİİB sahibine tecil-terkin kapsamında teslim edebilir ancak her iki belgenin de mevzuata uygun kapatılması şarttır.
• KDV iadesi tutarı; ihraç kayıtlı teslim bedeli ile üretimde kullanılan KDV'siz girdilerin bedeli arasındaki farka genel vergi oranı uygulanarak hesaplanır.
• İmal edilen mallar fiilen ihraç edilmeden herhangi bir KDV iadesi işlemi yapılamaz.
Mükellefler, DİİB sürelerini ve iade hesaplama formülünü dikkatle takip etmeli; ihraç işlemi gerçekleşmeden KDV iadesi talep etmemelidir.
Mevzuat
İnternet üzerinden verilen ilanlara ilişkin sürekli bildirim yükümlülüğünde değişiklik
İnternet üzerinden taşınır, taşınmaz veya hizmet ilanlarına aracılık eden platformlar için getirilen sürekli bildirim yükümlülüğünde, Danıştay kararı sonrası yeni bir düzenleme yapıldı. 595 nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile bildirimlerin içeriği netleştirilerek belirsizlikler giderildi.
• Aracı hizmet sağlayıcılar, hizmet verilenler adına yapılan taşınır, taşınmaz ve mal/hizmet ilan bilgilerini aylık olarak GİB sistemlerine bildirmekle yükümlüdür.
• Sosyal ağ sağlayıcılar ve yer sağlayıcılar da gerçekleştirdikleri ilan işlemlerini takvim yılının birer aylık süreleri içerisinde elektronik ortamda bildirmelidir.
• İlan verenler, sağlayıcılara GİB'e bildirilmesi gereken gerekli bilgileri sağlamak zorundadır.
• İlan konusu mal veya hizmetin mülkiyeti ilan verenden farklı birine aitse, mülkiyet sahibinin bilgileri de sağlayıcılara iletilmelidir.
• Bildirilen tüm veriler, Vergi Usul Kanunu'ndaki muhafaza süreleri boyunca elektronik ortamda saklanmalı ve istendiğinde ibraz edilmelidir.
İnternet üzerinden ilan platformu işleten mükelleflerin, bildirim yapılacak bilgilerin kapsamını netleştirerek aylık periyotlarla veri iletim süreçlerini güncellemeleri gerekmektedir.
Mevzuat
Tasarrufun İptali Davalarında Amme Alacağının Doğum Anı ve Vergi Uyuşmazlığının Bekletici Mesele Sorunu
6183 sayılı Kanun kapsamında açılan tasarrufun iptali davalarında, amme alacağının doğumu ile malvarlığı devri arasındaki kronolojik ilişki kritik bir hukuki tartışma konusudur. Vergi incelemeleri sonucu sonradan yapılan tarhiyatların, tasarruf tarihindeki alacak durumunu nasıl etkilediği ve vergi mahkemelerindeki davaların bekletici mesele olup olmayacağı incelenmektedir.
• Tasarrufun iptali davasının ön koşulu, amme alacağının iptali istenen tasarruftan önce maddi ve hukuki olarak doğmuş olmasıdır.
• Vergi alacağının doğumu; tarh, tahakkuk, vade ve ödeme emri aşamalarından farklı bir hukuki süreçtir.
• VUK madde 19 uyarınca vergi alacağı, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesiyle doğar; tarh veya ödeme emri tarihi borcun doğum tarihi olarak kabul edilemez.
• Yargıtay içtihatlarına göre, amme alacağının tasarruftan önce doğup doğmadığı mahkemece re'sen araştırılmalıdır.
• Vergi mahkemesinde devam eden bir uyuşmazlığın, hukuk mahkemesindeki tasarrufun iptali davasında bekletici mesele yapılması HMK madde 165 kapsamında değerlendirilmektedir.
Mali müşavirler ve işletmeler, vergi incelemeleri sonucu geriye dönük tarhiyat riskine karşı, malvarlığı devirlerinin vergi borcunun doğduğu (vergiyi doğuran olayın gerçekleştiği) tarihten sonra yapılıp yapılmadığını dikkatle analiz etmelidir.
Mevzuat
İstisnai Kıymetle Beyan ve Tamamlayıcı Beyan Uygulamaları
Gümrük Yönetmeliği'nin 53. maddesi kapsamında, ithalat sırasında henüz netleşmemiş olan kıymet ve matrah unsurlarının beyan edilmesi süreçleri düzenlenmiştir. Bu uygulama, özellikle fiyatın sonradan belirlendiği veya sözleşme gereği değiştiği durumlarda gümrük vergilerinin doğru hesaplanmasını amaçlamaktadır.
• Konsinye teslim edilen çabuk bozulabilir eşya ve boru hatlarıyla taşınan sürekli akış halindeki eşyalar için basitleştirilmiş usul uygulanır.
• Fiyatın sonradan gözden geçirilmesini öngören sözleşmelerde, kıymet unsurlarının mevcudiyetini gösteren belgelerin onaylı tercümesi gümrük idaresine sunulmalıdır.
• Tamamlayıcı beyan süresi, kıymet veya matrah unsurunun öğrenildiği ayı takip eden ayın 26. günü akşamına kadardır.
• Kıymet artışı durumunda ek vergi tahakkuk ettirilirken, kıymet düşüşünde iade için tevsik edici belgeler ve tahlil raporu şartı aranır.
• Süresinde yapılmayan tamamlayıcı beyanlar için 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı ve Gümrük Kanunu'nun 241. maddesi uyarınca ceza uygulanır.
• Tamamlayıcı beyana ilişkin ithalat vergileri için zamanaşımı, beyanın verildiği tarihten itibaren başlar.
İthalatçı firmalar, özellikle royalty gibi sonradan netleşen ödemelerde, durumu öğrendikleri ayı takip eden ayın 26'sına kadar tamamlayıcı beyan vererek gecikme zammı ve ceza riskinden korunmalıdır.
Vergi
'Yarısı Bizden' Kampanyası Kapsamında Kentsel Dönüşümün İnşaat Muhasebe Ve Vergi Uygulamaları (Bölüm 1)
'Yarısı Bizden' kampanyası kapsamında kentsel dönüşüm projelerinde müteahhitlerin hibe ve kredi tutarlarını nasıl muhasebeleştirmesi gerektiği netleşiyor. Bu ödemelerin doğrudan müteahhit hesabına yatması, bu tutarların bir gelir değil, inşaat tamamlanana kadar avans olarak takip edilmesi gerektiğini gösteriyor.
• Hibe ve kredi tutarları müteahhit için doğrudan gelir değil, 340 Alınan Sipariş Avansları hesabında takip edilmelidir.
• İnşaat işi birden fazla takvim yılına yayılıyorsa GVK Madde 42 uyarınca 'Yıllara Sari İnşaat ve Onarma İşleri' hükümlerine tabidir.
• Kar veya zarar, işin bittiği yıl kati olarak tespit edilir ve o yılın geliri sayılır.
• Sözleşmede KDV'nin kat malikleri tarafından ödenmeyeceğine dair özel bir madde bulunması halinde, iş yıllara sari kapsamından çıkarak genel vergileme hükümlerine tabi olabilir.
• Hibe, kredi ve kat maliklerinin nakit ödemeleri inşaat sonunda düzenlenen fatura ile kapatılmalıdır.
Müteahhitler, kampanya kapsamında gelen hibe ve kredi ödemelerini gelir yazmak yerine avans hesaplarında izlemeli ve sözleşme detaylarına göre yıllara sari inşaat vergilendirme kurallarına dikkat etmelidir.
Mevzuat
İncelemeye Hazırlık Dosyası ve Pişmanlık Hakkı
Vergi Denetim Kurulu tarafından hayata geçirilen İncelemeye Hazırlık Dosyası (İHD) uygulaması, vergi incelemesi öncesinde riskli alanların tespit edilmesini amaçlayan yeni bir dijital denetim modelidir. Bu uygulama, mükelleflere inceleme başlamadan hatalarını düzeltme fırsatı sunarken, VUK 371 kapsamında pişmanlık hükümlerinden yararlanma hakkı konusunda kritik bir tartışmayı beraberinde getirmektedir.
• İHD uygulaması, OECD'nin SAF-T standartlarına benzer şekilde elektronik ortamda standart veri yükleme imkanı sağlar.
• İnceleme Öncesi Modelde süreç, Hazine ve Maliye Bakanlığı mali mührüyle imzalanmış elektronik bilgi isteme yazısının tebliği ile başlar.
• VDK Rehberi'ne göre, İHD kapsamında yapılan bildirimlerde pişmanlık hükümlerinden yararlanılamayacağı belirtilmektedir.
• VUK 371 uyarınca pişmanlığı engelleyen durumlar arasında incelemenin başlamış olması veya konunun takdir komisyonuna sevk edilmesi yer alır.
• İHD yazısının tebliğinin, VUK 371'deki 'kendiliğinden haber verme' şartını her durumda ortadan kaldırıp kaldırmayacağı hukuki bir tartışma konusudur.
Mükellefler, İHD yazısı tebliğ edildikten sonra riskli alanları tespit edip inceleme başlamadan önce kanuni süresinden sonra düzeltme beyannamesi vermeyi değerlendirmeli ve pişmanlık hakkının kullanımını uzman bir mali müşavirle analiz etmelidir.
Mevzuat
231 Ortaklardan Alacaklar Hesabı Muhasebe Kaydı
Bu içerik, işletme sahiplerinin veya ortakların şirketten çektiği paraların muhasebe standartlarına uygun şekilde nasıl kaydedileceğini ele almaktadır. 231 Ortaklardan Alacaklar hesabının kullanımı ve bu işlemin finansal tablolar üzerindeki etkisi anlatılmaktadır.
• Şirket ortaklarının işletmeden çektiği nakit veya varlıkların 131 Ortaklardan Alacaklar hesabında izlenmesi gerekliliği.
• 231 numaralı hesabın kullanımı ve bu hesabın bilanço yapısındaki yeri.
• Ortaklardan alacakların faizlendirilmesi ve örtülü sermaye riskine karşı dikkat edilmesi gereken hususlar.
• Muhasebe kayıtlarında borç ve alacak taraflarının nasıl çalıştırılacağına dair uygulama örnekleri.
Ortakların şirketten para çekmesi durumunda, bu işlemlerin mutlaka 131 veya ilgili hesaplar üzerinden belgelendirilmesi ve örtülü sermaye kurallarına uyulması gerekir.
Vergi
Engelliler İçin Vergi Rehberi ile İnfografikler
Engelli bireylerin sosyal ve ekonomik hayata katılımlarını desteklemek amacıyla vergi ve gümrük mevzuatındaki avantajları içeren 'Engelliler İçin Vergi Rehberi' ve infografikler güncellenerek yayımlandı. Bu rehber, engelli vatandaşların yararlanabileceği çeşitli vergi indirimleri ve istisnaları hakkında kapsamlı bilgiler sunuyor.
• Engellilik indirimi kapsamı, başvuru süreçleri ve geçerli rapor türleri hakkında detaylı bilgiler.
• Gümrük vergisi ve Katma Değer Vergisi (KDV) istisnaları.
• Yurt içinden alınan taşıtlarda sağlanan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) avantajları.
• Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) ve Emlak Vergisi muafiyetleri/indirimleri.
• Engellilik indirimi tutarları ve yararlanma şartları.
Müşterilerinizin veya çalışanlarınızın engellilik durumuna bağlı vergi avantajlarından yararlanabilmesi için güncel rehberdeki şartların ve rapor geçerlilik sürelerinin kontrol edilmesi gerekmektedir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Uluslararası “Kirletmeden Üretmek Mümkün” Konferansı
Sanayide yeşil dönüşüm ve temiz üretim süreçlerini ele almak amacıyla uluslararası bir konferans düzenlenecektir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından organize edilen bu etkinlik, sanayicilerin çevresel performans ve yeşil finansman konularında bilgi edinmesini hedeflemektedir.
• Etkinlik Tarihi: 6 Ekim 2026
• Etkinlik Yeri: İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ)
• Son Başvuru Tarihi: 30 Eylül 2026
• Konu Başlıkları: Mevcut En İyi Teknikler (MET), döngüsel ekonomi, dijitalleşme ve yeşil finansman
• Ek Faaliyet: Lisansüstü öğrenciler için Ar-Ge odaklı poster yarışması düzenlenecektir.
Sanayi sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin, yeşil dönüşüm süreçleri ve yeni çevre teknolojileri ile ilgili finansman olanaklarını değerlendirmek adına bu tür organizasyonları takip etmesi önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Mali Aracı Kuruluşlarda Üretim 4.6 Trilyon TL
Mali aracı kuruluşlar sektörünün 2025 yılına ait güncel istatistikleri açıklandı. Sektördeki üretim değeri ve katma değerde bir önceki yıla oranla çok ciddi artışlar gözlemlenirken, istihdam ve personel maliyetleri de dikkat çekici seviyelere ulaştı.
• Toplam üretim değeri: 4 trilyon 610 milyar TL
• Faktör maliyetiyle katma değer: 2 trilyon 993 milyar TL
• Toplam çalışan sayısı: 360 bin 745 kişi
• Toplam personel maliyeti: 712 milyar 175 milyon TL
• Personel maliyeti dağılımı: %84,8 maaş ve ücretler, %15,2 sosyal güvenlik masrafları
• Sabit sermaye yatırımları toplam satın alış değeri: 157 milyar 495 milyon TL
Finansal hizmetler sektöründeki bu büyüme ve personel maliyetlerindeki artış, işletmelerin bordro yönetimi ve nakit akışı planlamalarında dikkatli olmalarını gerektiriyor.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Temmuzda 74 Milyar Liralık Yatırıma Teşvik
Temmuz 2026 döneminde yatırım teşvik belgeleri kapsamında Türkiye genelinde önemli bir hareketlilik yaşandı. 9903 sayılı Karar çerçevesinde düzenlenen belgelerle hem sanayi yatırımları hem de istihdam hedefleri netleşti.
• Düzenlenen toplam belge sayısı: 480 adet
• Öngörülen toplam sabit yatırım tutarı: 74 milyar 248 milyon TL
• Hedeflenen toplam istihdam: 11 bin 31 kişi
• Sektörel bazda en yüksek yatırım: İmalat sektörü (32,2 milyar TL)
• Yatırım türü dağılımı: 233 komple yeni, 173 tevsi, 74 modernizasyon/entegrasyon
• Sermaye yapısı: 462 yerli, 18 yabancı sermayeli firma
Yatırım planlayan işletmelerin imalat ve enerji sektörlerindeki yüksek teşvik potansiyelini değerlendirmeleri ve bölgesel avantajları göz önünde bulundurmaları önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
349 Alınan Diğer Avanslar Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu makale, Tekdüzen Hesap Planı'nda yer alan 349 Alınan Diğer Avanslar hesabının kullanım esaslarını, 340 nolu hesapla farklarını ve muhasebe kayıt süreçlerini teknik örneklerle açıklamaktadır.
• 340 Alınan Sipariş Avansları hesabı sadece ticari mal ve hizmet satışına yönelik siparişler için kullanılır.
• 349 Alınan Diğer Avanslar hesabı, ticari mal dışındaki (örneğin demirbaş satışı) veya özel nitelikli kısa vadeli avanslar için ayrılmıştır.
• Bir yıldan uzun vadeli alınan diğer avansların 449 Alınan Diğer Avanslar hesabında izlenmesi zorunludur.
• Avans tahsilatı sırasında fatura düzenlenmemişse, teslim veya hizmet gerçekleşene kadar KDV doğmaz.
• KDV Kanunu'nun 10/b maddesi uyarınca, teslimden önce fatura düzenlenmesi durumunda belgedeki bedel üzerinden KDV hesaplanmalıdır.
• Avansın alınması tek başına bir gelir doğurmaz; işlem gerçekleştiğinde ilgili hesapla mahsup edilmelidir.
İşletmeler avans tahsilatlarında işlemin ekonomik niteliğini doğru analiz etmeli; vadenin bir yılı aşması durumunda 449 nolu hesabı kullanmaya dikkat etmelidir.
KDV
İhraç Kaydıyla Teslimlerden Kaynaklanan İade Taleplerinde Hangi Belgeler Aranır?
İhraç kayıtlı teslimlerden kaynaklanan KDV iade taleplerinde, vergi dairesine sunulması gereken zorunlu belgeler ve bu belgelerin içerik detayları netleşmiştir. İmalatçıların iade sürecinde eksiklik yaşamaması için hazırlaması gereken evrak listesi kritik önem taşımaktadır.
• İlgili meslek odasına üyelik belgesinin onaylı örneği (değişiklik olmadıkça bir kez yeterli).
• İmalatçı belgesi (değişiklik olmadıkça bir kez yeterli).
• İhraç kayıtlı teslim faturaları veya listesi.
• Gümrük beyannamesi çıktısı, listesi veya serbest bölge işlem formu.
• Gümrük beyannamesinde imalatçı bilgisi yoksa; ihracatçıdan alınan, beyanname tarihi/sayısı ve malın cinsi/bedeli gibi detayları içeren onaylı yazı.
• İhraç kayıtlı teslimin yapıldığı döneme ait indirilecek KDV listesi.
İmalatçı firmalar, iade sürecinde gecikme yaşamamak için gümrük beyannamesindeki imalatçı bilgilerinin doğruluğunu kontrol etmeli ve eksik durumlarda ihracatçıdan detaylı onay yazısını temin etmelidir.
Mevzuat
İstihdamda Yapay Zekâ Ve Kişisel Veriler Sempozyumu
KVKK ve İbn Haldun Üniversitesi iş birliğiyle, yapay zekâ teknolojilerinin istihdam süreçlerinde kullanımının kişisel veriler üzerindeki etkilerini tartışmak üzere bir sempozyum düzenlenecektir. Bu etkinlik, dijital dönüşümün insan kaynakları ve veri güvenliği boyutunu ele alması açısından önem taşımaktadır.
• Sempozyum tarihi: 3-4 Aralık 2026
• Bildiri özeti gönderim son tarihi: 23 Ekim 2026
• Kabul bildirim tarihi: 20 Kasım 2026
• Sempozyum formatı: Hibrit (fiziksel ve çevrimiçi)
• Kapsam: Yapay zekâ temelli sistemlerde mahremiyet, ayrımcılık, şeffaflık ve hesap verebilirlik konuları
İnsan kaynakları süreçlerinde yapay zekâ kullanan işletmelerin, KVKK uyum süreçlerini ve veri işleme politikalarını bu yeni teknolojik risklere göre gözden geçirmeleri önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Yabancı Ziyaretçi İstatistikleri – Ağustos 2026
Emniyet Genel Müdürlüğü verilerine göre 2026 yılı Ağustos ayı yabancı ziyaretçi istatistikleri açıklandı. Turizm sektöründeki hareketliliği ve ülke ekonomisine katkısını anlamak açısından kritik olan bu veriler, turizm odaklı işletmelerin mali öngörüleri için önem arz etmektedir.
• Ağustos 2026 yabancı ziyaretçi sayısı: 6.963.065 kişi
• Ağustos ayı ziyaretçi sayısındaki değişim: Geçen yılın aynı ayına göre %0,03 azalış
• 2026 yılı Ocak-Ağustos toplam ziyaretçi sayısı: 34.826.677 kişi
• Ocak-Ağustos dönemi toplam değişim: Geçen yılın aynı dönemine göre %1,84 azalış
• Ağustos ayında en çok ziyaretçi gönderen ülkeler: Rusya (%15,11), Almanya (%14,11) ve İngiltere (%8,49)
Turizm sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin, ziyaretçi sayılarındaki hafif düşüş eğilimini dikkate alarak nakit akış planlamalarını ve bütçe tahminlerini revize etmeleri önerilir.
Kaynak:
AloMaliye — tam metin için kaynağa gidin
Bu gündem her sabah 07:00'de hazır.
Montan News iPhone uygulaması: önem sırasına dizilmiş özetler, sesli anlatım, kaynağa tek dokunuş. Ücretsiz ve reklamsız.
App Store'dan indirBu sayfadaki özetler bilgilendirme amaçlıdır ve kaynağından teyit edilmelidir; resmî vergi veya mevzuat danışmanlığı yerine geçmez. Her özetin altında kaynağın asıl sayfası bağlantılıdır.
Bugünün gündemi → · Arşiv