Mevzuat
e-Fatura İptali ve e-Arşiv Fatura: Ret, İtiraz, İade ve Düzeltme (2026)
Hatalı düzenlenen e-Fatura ve e-Arşiv faturalarda izlenecek iptal, ret, itiraz ve iade süreçleri ile 2026 yılındaki yeni elektronik düzenleme yükümlülükleri ele alınmaktadır. Belge türüne göre farklı hukuki ve teknik süreçlerin işletilmesi, hatalı kayıtların önüne geçilmesi açısından kritik önem taşımaktadır.
• e-Arşiv uygulamasına dahil olmayanlar için tutardan bağımsız elektronik düzenleme zorunluluğu 1 Ocak 2026 itibarıyla başlamıştır.
• Basit usul ve işletme hesabı esasına göre defter tutanlar için elektronik düzenleme geçiş tarihi 1 Ocak 2027'ye ertelenmiştir.
• Basit usul mükellefleri için 2026 yılı boyunca vergiler dahil 3.000 TL'yi aşan faturalarda elektronik düzenleme şartı devam etmektedir.
• Ticari e-faturalarda içerik itirazı için Türk Ticaret Kanunu uyarınca faturanın alındığı tarihten itibaren 8 günlük süre bulunmaktadır.
• e-Fatura senaryolarında 'iade faturası' ayrı bir senaryo değil, temel veya ticari senaryo altında bir işlem tipidir.
• Sehven kabul edilen bir ticari faturaya sistem üzerinden ikinci bir ret yanıtı gönderilmesi teknik olarak mümkün değildir.
Mali müşavirler ve işletmeler, hatalı faturalarda sadece sistem üzerinden işlem yapmanın yeterli olmadığını bilmeli; işlemin mahiyetine göre ret, iptal veya iade yöntemlerinden doğru olanı seçerek hukuki ve muhasebesel süreçleri eş zamanlı yönetmelidir.
Mevzuat
MASAK'tan Mali Müşavirlere Kiralık Hesap Hatırlatması! Şüpheli İşlem Bildirimi ve Paravan Şirket Riski
MASAK, suç gelirlerinin aklanmasını önlemek amacıyla kiralık hesaplar ve paravan şirket kullanımına yönelik yeni bir şüpheli işlem bildirim rehberi yayımladı. Bu rehber, mali müşavirlerin sadece kayıt düzeninden değil, işlemlerin ekonomik gerçekliğinden de sorumlu olduklarını hatırlatıyor.
• Şüpheli işlem bildiriminde herhangi bir parasal alt sınır bulunmamaktadır.
• Şüpheli durumların tespitinden itibaren en geç 10 iş günü içerisinde bildirim yapılmalıdır.
• Bildirim yapılması için suçun kesin olarak ispatlanması şart değildir; somut bulgulara dayalı şüphe yeterlidir.
• Yapılan bildirimlerin müşteriye veya üçüncü kişilere açıklanması kesinlikle yasaktır.
• Yeni kurulan şirketlerin düşük kapasiteye rağmen milyonlarca liralık yüksek hacimli para hareketleri yapması risk göstergesi kabul edilmektedir.
• 5549 sayılı Kanun kapsamında SMMM ve YMM'ler doğrudan MASAK yükümlüsü olarak tanımlanmıştır.
Mali müşavirler, müşterilerinin banka hareketleri ile ticari faaliyetleri arasındaki uyumsuzlukları risk temelli değerlendirmeli ve şüpheli durumlarda yasal süresi içinde bildirim yapmalıdır.
SGK
4/1-a (SSK) ve 4/1-b (Bağkur) Arasındaki Bazı Farklar: 2026 SSK ve BağKur Uygulamaları
Bu haber, 5510 sayılı Kanun kapsamında 4A (SSK) ve 4B (Bağ-Kur) statüleri arasındaki temel farkları ve 2026 yılı için geçerli olacak yeni prim esas kazanç sınırlarını açıklamaktadır. Sigortalılık statüsünün belirlenmesindeki kriterler ile bildirim yükümlülükleri mali müşavirler ve işverenler için kritik önem taşımaktadır.
• 4A statüsü hizmet akdiyle çalışanları, 4B statüsü ise kendi adına bağımsız çalışanları kapsar.
• 4A'da sigortalılık fiili çalışma ile başlar; işten ayrılış bildirgesi 10 gün içinde verilmelidir.
• 4B'de sigortalılık vergi mükellefiyeti veya şirket tescili gibi resmi kayıtlarla başlar.
• 2026 yılı için aylık prime esas kazanç alt sınırı 33.030,00 TL olarak belirlenmiştir.
• 2026 yılı için aylık prime esas kazanç üst sınırı 297.270,00 TL'dir.
• 7566 sayılı Kanun uyarınca 2026 itibarıyla tavan ücret, alt sınırın 9 katı olarak uygulanacaktır.
İşverenler ve bağımsız çalışanlar, sigortalılık statüsünün fiili çalışma niteliğine göre belirlendiğini unutmamalı; 2026 yılı için güncellenen prim alt ve üst sınırlarına göre maliyet hesaplamalarını revize etmelidir.
Vergi
392 Diğer KDV Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu makale, 392 Diğer KDV hesabının özellikle ihraç kayıtlı teslimler ve teşvikli yatırım malı ithalatı süreçlerindeki muhasebe kayıt standartlarını açıklamaktadır. Tecil ve terkin süreçlerinin doğru yönetilmesi, vergi hatalarının önlenmesi ve beyanname uyumu açısından kritik önem taşımaktadır.
• 392 hesabı, tecil edilen veya terkin edilecek özel KDV tutarlarının takibi için kullanılan bir kısa vadeli yabancı kaynak hesabıdır.
• İhraç kayıtlı teslimlerde tecil edilecek KDV tutarı; satışın KDV'si ile indirim sonrası ödenmesi gereken KDV'den düşük olan tutardır.
• İhracatın teslim tarihini takip eden aybaşından itibaren üç ay içinde gerçekleşmesi esastır.
• İhracatın gerçekleşmemesi durumunda, tecil edilen tutar 392 hesabının borcuna, 391 hesabın alacağına kaydedilerek düzeltilir.
• Teşvikli yatırım malı ithalatında ertelenen KDV, gümrük idaresince tarh edildiğinde 392 hesabın alacağına kaydedilir.
• KDV Kanunu'nun 11/1-c maddesi kapsamındaki imalatçı teslimleri, ihraç kayıtlı satış mekanizmasının temelini oluşturur.
Mali müşavirler, ihraç kayıtlı satışlarda 391 ve 392 hesaplar arasındaki geçişleri belge bazlı takip etmeli ve ihracatın üç aylık süresi içinde gerçekleşip gerçekleşmediğini kontrol ederek terkin işlemlerini yönetmelidir.
Vergi
Katma Değer Vergisi Beyannamelerine İlişkin Önemli Duyuru
Gelir İdaresi Başkanlığı, e-Beyan sisteminin güncellenmesi kapsamında KDV beyannamelerinin verilme usullerinde önemli bir değişikliğe gidiyor. Yeni açık kaynak kodlu yazılım altyapısına geçiş süreciyle birlikte, illere göre farklılaşan bir takvim uygulanacak.
• KDV1, KDV2, KDV2B, KDV4 ve KDV9015 beyannameleri İstanbul hariç tüm illerde yeni e-Beyan sistemine geçmiştir.
• İstanbul ili için yeni sisteme geçiş tarihi 1 Kasım 2026 (Ekim 2026 dönemi) olarak belirlenmiştir.
• Geçmiş dönemlere ait ilk kez verilecek beyannameler ve düzeltme beyannameleri eski BDP sistemi üzerinden verilmeye devam edilecektir.
• Pilot illerdeki mükellefler için 2026 Haziran döneminden itibaren muhasebe programları üzerinden web servis entegrasyonu ile beyanname gönderimi mümkün olacaktır.
• Sistemle ilgili teknik detaylara e-Beyan ana sayfasındaki Yardım modülü altından erişilebilecektir.
Meslek mensuplarının, İstanbul'daki mükellefleri için 2026 sonuna kadar eski sistemi, diğer iller için ise yeni e-Beyan sistemini kullanmaları; ayrıca muhasebe yazılımlarının entegrasyon süreçlerini takip etmeleri gerekmektedir.
Vergi
Dolar Faturası Kestim Dolar Çeki Aldım. Kur Farkına KDV'li Fatura Mı Keseceğim Yoksa Cariyi Değerleme Yapıp Mı Kapatacağım?
Dövizli fatura kesilip karşılığında dövizli çek alındığı durumlarda, tahsilat aşamasında ortaya çıkan kur farkının KDV karşısındaki durumu ve fatura düzenleme zorunluluğu ele alınmaktadır. 7161 sayılı Kanun ile KDV matrahına dahil edilen kur farklarının nasıl yönetilmesi gerektiği netleştirilmektedir.
• 7161 sayılı Kanun uyarınca kur farkları KDV matrahına dahildir.
• Kur farkı, faturanın düzenlendiği tarih ile bedelin fiilen tahsil edildiği tarih arasındaki kur farkı üzerinden hesaplanır.
• Dövizli çeklerde tahsilat tarihi, çekin ciro edildiği veya nakde dönüştüğü tarihtir.
• Satıcı lehine oluşan kur farkı için satıcı tarafından KDV'li fatura düzenlenmesi zorunludur.
• Faturada, asıl mal veya hizmet tesliminde uygulanan KDV oranı geçerlidir.
• Bedel KDV dahil belirlenmişse iç yüzde ile, KDV hariç belirlenmişse ayrıca KDV hesaplanarak fatura kesilir.
Dövizli çeklerin tahsilat tarihinde oluşan kur farkı için, asıl işlemdeki KDV oranı kullanılarak satıcı tarafından kur farkı faturası düzenlenmelidir.
Mevzuat
Vergi Uygulamalarında Dağıtım Anahtarı
Bu haber, işletmelerin doğrudan bir birime atanamayan ortak giderlerini hangi kriterlere göre paylaştırması gerektiğini ve bu sürecin vergi incelemelerindeki kritik önemini ele almaktadır. Dağıtım anahtarı kullanımı, vergi matrahının doğru belirlenmesi ve giderlerin gerçek mahiyetine uygun kaydedilmesi açısından hayati bir teknik konudur.
• Doğrudan bir faaliyete veya ürüne tevsik edilemeyen ortak giderler için objektif ve iktisadi bir ölçüt kullanılmalıdır.
• Mevzuatın yöntem belirlediği durumlarda tebliğ hükümlerine uyulması zorunluyken, serbestlik tanınan durumlarda ispat yükü mükellefe aittir (VUK Madde 3/B).
• Kira, enerji, genel yönetim personeli, BT ve ortak yazılım lisansları gibi giderler benzer iktisadi niteliklerine göre gruplandırılmalıdır.
• Dağıtım anahtarı seçiminde ERP raporları, sayaç dökümleri ve puantaj cetvelleri gibi izlenebilir sürücü veriler kullanılmalıdır.
• Vergi incelemelerine karşı seçilen yöntem, veri kaynağı ve gider havuzlarını içeren bir 'Dağıtım Anahtarı Notu' hazırlanmalıdır.
• Yöntem, sırf vergi avantajı sağlamak amacıyla dönem ortasında keyfi olarak değiştirilmemeli, sadece esaslı değişikliklerde güncellenmelidir.
Mali müşavirler ve işletmeler, ortak gider dağıtımında tutarlı, belgelenebilir ve her gider grubunun mahiyetine uygun farklı anahtarlar kullanarak vergi riskini minimize etmelidir.
Vergi
Sermaye Tamamlama Fonu İle Zarar Mahsubunun Geçmiş Yıl Mali Zararlarına Etkisi
Sermaye tamamlama fonu aracılığıyla bilanço zararlarının kapatılmasının, kurumlar vergisi matrahından indirilecek mali zararlar üzerindeki etkisi netleşti. Bu düzenleme, ticari bilanço ile vergi matrahı arasındaki ayrımın korunması açısından kritik önem taşıyor.
• Sermaye tamamlama fonu ile yapılan ödemeler öz kaynaklar içerisinde ayrı bir hesapta takip edilmelidir.
• Ticari bilanço zararlarının sermaye tamamlama fonu ile kapatılması, Kurumlar Vergisi Kanunu madde 9/1-a kapsamındaki mali zararların indirilme hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
• Geçmiş yıl mali zararları, beş yıldan fazla nakledilmemek şartıyla beyannamede her yıla ilişkin ayrı ayrı gösterilerek indirim konusu yapılabilir.
• Ticari zarar ile mali zarar mahsubu birbirinden bağımsız süreçler olarak değerlendirilmelidir.
• Sermaye tamamlama fonu ödemeleri, gelecekteki sermaye artırımlarına mahsuben bir avans olarak nitelendirilmez.
Mali müşavirler, sermaye tamamlama fonu ile bilanço zararlarını kapatırken, vergi beyannamesindeki mali zararların beş yıllık süresini ve yıl bazlı takibini titizlikle yapmaya devam etmelidir.
Vergi
Ciroyu Aşan Müşterilere Verilen Hediyelerde KDV ve Belge Düzeni
İşletmelerin pazar payını artırmak amacıyla belirli bir ciro eşiğini aşan müşterilerine sundukları promosyon hediyelerinin KDV ve belge düzeni açısından vergisel niteliği netleşti. İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen özelge, bu tür bedelsiz teslimlerin KDV hesaplanmadan yapılabileceğini ancak yüklenilen KDV'nin indirim şartlarını açıklıyor.
• Ciro primine bağlı olarak verilen hediyeler 50 Seri No.lu KDV Genel Tebliği kapsamında promosyon sayılır.
• Promosyon amaçlı bedelsiz teslimlerde KDV hesaplanmasına gerek yoktur.
• Promosyon ürünlerinin alımında yüklenilen KDV, asıl malın KDV oranına eşit veya düşükse tamamı indirim konusu yapılabilir.
• Eğer promosyon ürününün KDV oranı, asıl malın KDV oranından yüksekse, sadece asıl malın oranına isabet eden kısım indirilebilir; kalan tutar gider veya maliyet yazılır.
• Müşterilerin bu promosyon hediyeleri için fatura düzenleme zorunluluğu bulunmamaktadır.
• Mal teslimlerinde sevk irsaliyesi düzenlenmesi ve taşıtta bulundurulması VUK uyarınca zorunludur.
İşletmeler, ciro hedefli promosyon kampanyalarında KDV hesaplamadan teslim yapabilir ancak yüklenilen KDV'nin indirim limitlerini asıl satış oranına göre kontrol etmelidir.
Vergi
İş Görüşmesinde ve Müşteri Ağırlamada Kullanılan Çekme Karavanın Vergisel Durumu
İstanbul Defterdarlığı tarafından verilen özelge, işletmelerin pazarlama veya müşteri ağırlama amacıyla satın aldığı çekme karavanların vergisel durumunu netleştirdi. Yapılan incelemede, faaliyet konusuyla doğrudan ilgisi olmayan bu tür harcamaların gider yazılamayacağı vurgulandı.
• Müşteri ağırlama veya ürün sunumu amacıyla alınan çekme karavanlar, işletme faaliyetinin zorunlu bir parçası olarak kabul edilmemektedir.
• Karavan alımı, ticari kazancın elde edilmesiyle doğrudan illiyet bağı kurulamadığı için 'özel tasarruf' kapsamında değerlendirilmektedir.
• Gelir Vergisi Kanunu madde 40 ve Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca, karavan alımına ilişkin harcamalar kurum kazancından gider olarak düşülemez.
• KDV Kanunu madde 30/d uyarınca, kurumlar vergisi açısından gider kabul edilmeyen harcamalara ait KDV'nin indirim konusu yapılması mümkün değildir.
• Harcamanın gider yazılabilmesi için iş hacmiyle uyumlu, işin mahiyetine uygun ve gelirin elde edilmesi için zorunlu olması şartı aranmaktadır.
İşletmeler, faaliyet konusuyla doğrudan bağlantılı olmayan ve lüks/özel kullanım niteliği taşıyan araç alımlarının KDV indirimini ve gider yazımını yapmamalı, bu harcamaları kanunen kabul edilmeyen gider olarak takip etmelidir.
Vergi
Siparişe Dayalı Ar-Ge Faaliyetlerinde Vergi Avantajları: Teknokent ve Ar-Ge Merkezi Ayrımı
Ankara Defterdarlığı tarafından verilen özelge, sipariş usulüyle yürütülen Ar-Ge projelerinde Teknokent (4691 sayılı Kanun) ve Ar-Ge Merkezi (5746 sayılı Kanun) arasındaki istisna ve indirim farklarını netleştiriyor. Projenin bir kısmının Teknokent'te, bir kısmının ise Ar-Ge merkezinde yürütülmesi durumunda vergi avantajlarının nasıl ayrıştırılması gerektiği açıklanıyor.
• 4691 sayılı Kanun kapsamında Teknokent kazanç istisnası için faaliyetin münhasıran bölge içinde yapılması şarttır.
• Projenin bir bölümü Ar-Ge merkezinde gerçekleştirilirse, Teknokent kazanç istisnasından yararlanılamaz.
• 5746 sayılı Kanun uyarınca Ar-Ge merkezlerinin siparişe dayalı yürüttüğü faaliyetlerde harcamaların sadece yüzde 50'si indirim konusu yapılabilir.
• Teknokentlerdeki yazılım, tasarım ve Ar-Ge kazanç istisnası 31 Aralık 2028 tarihine kadar geçerlidir.
• Bölge dışında gerçekleştirilen faaliyetlerden elde edilen kazançlar, yazılım veya Ar-Ge olsa dahi istisna kapsamı dışındadır.
Şirketler, sipariş usulü projelerde işin hangi lokasyonda ve hangi kanun kapsamında yapıldığını titizlikle ayrıştırmalı; Teknokent istisnası için işin tamamının bölge içinde kalmasını sağlamalıdır.
Vergi
Bursluluk İndirimi ve Ücretsiz Öğrenci Uygulamalarının Vergisel Boyutu
Özel öğretim kurumlarının mevzuat gereği sağlamak zorunda olduğu ücretsiz ve burslu öğrenci kontenjanlarının vergisel uygulamaları netleşti. Kocaeli Defterdarlığı'nın özelgesiyle, bu uygulamaların kurumlar vergisi, KDV ve belge düzeni açısından nasıl yönetilmesi gerektiği açıklanmış oldu.
• Zorunlu ücretsiz öğrenci kontenjanı en az yüzde 3, MEB kararıyla yüzde 10'a kadar çıkabilmektedir.
• Zorunlu kontenjan dahilindeki ücretsiz öğrenciler için alınmayan ücretler ticari kazanca dahil edilmezken, bu oranı aşan burslar emsal bedel üzerinden gelir yazılmalıdır.
• Kapasitenin yüzde 10'una kadar olan bedelsiz eğitim hizmetleri KDV'den istisnadır.
• Yüzde 10 sınırını aşan ücretsiz eğitim hizmetlerinde emsal bedel üzerinden KDV hesaplanması zorunludur.
• Başarılı öğrencilere verilen burslar, tanıtım amaçlı ise pazarlama ve reklam gideri olarak indirilebilir.
• Öğrencilere yapılan kırtasiye ve harçlık ödemeleri gider pusulası veya banka dekontları ile belgelendirilmelidir.
Özel okul işletmecileri, zorunlu kontenjan sınırını aşan burslarda emsal bedel üzerinden vergilendirme yapmalı ve reklam gideri niteliğindeki bursları doğru muhasebeleştirmelidir.
Vergi
E-Dergi Yurtdışına Devredilirse Vergi Nasıl Hesaplanır?
Dijital yayıncılık dünyasında e-dergi yayın haklarının yurtdışındaki şirketlere devredilmesi durumunda vergilendirme usulleri netleşti. Sivas Defterdarlığı tarafından verilen özelge, kazanç sağlama amacı güdülmese dahi hak devrinden doğan gelirlerin ticari kazanç sayılacağını ortaya koyuyor.
• E-dergi yayın haklarının devri, Gelir Vergisi Kanunu'nun 37. maddesi uyarınca ticari kazanç kapsamında değerlendirilir.
• Faaliyetin başlangıçta kazanç sağlama niyeti olmasa dahi, kazanç sağlama potansiyeli taşıması ticari faaliyet niteliği için yeterlidir.
• İngiltere merkezli bir firmaya yapılan 215.000 Amerikan Doları tutarındaki hak devri örneğinde olduğu gibi, yurtdışından gelen bedeller Türkiye'de vergiden istisna değildir.
• Ticari işletmeye dahil olan hakların elden çıkarılmasından doğan kazançlar, değer artışı kazancı değil, ticari kazanç hükümlerine tabidir.
• Tam mükellef kişilerin dünya genelindeki tüm kazançları, kaynağı yurtdışı olsa dahi Türkiye'de beyana tabidir.
Dijital içerik ve yayın haklarını yurtdışına devretmeyi planlayan yayıncılar, elde edecekleri bedeli ticari kazanç olarak beyan etmeli ve vergi yükümlülüklerini buna göre planlamalıdır.
Vergi
Girişim Sermayesi Fonu ve Teknokent İstisnası: Zarar Beyan Eden Şirket Fon Ayırabilir mi?
Teknokentlerde faaliyet gösteren şirketlerin, zarar beyan etmeleri durumunda girişim sermayesi fonu ayırıp ayıramayacakları konusu Ankara Defterdarlığı tarafından netleştirildi. Bu özelge, isteğe bağlı fon ayırma ile kanuni zorunluluk olan fon aktarımı arasındaki kritik farkı ortaya koyuyor.
• VUK 325/A kapsamında isteğe bağlı girişim sermayesi fonu ayrılabilmesi için beyan edilen gelirin pozitif olması şarttır.
• Kurumlar vergisi beyannamesinde zarar beyan eden bir mükellef, VUK 325/A maddesine göre kurum kazancından indirim yapmak amacıyla fon ayıramaz.
• 4691 sayılı Kanun kapsamında teknokent kazanç istisnası uygulayan şirketler için %3 oranında girişim sermayesi fonu ayırma yükümlülüğü devam etmektedir.
• Teknokentlerde elde edilen kazanç 2 milyon lira üzerinde ise, şirket zarar etse dahi ilgili kanun gereği fon ayırmak zorundadır.
• İndirim tutarı hesaplanırken; ticari bilanço kârı, KKEG eklenip geçmiş yıl zararları ve istisnalar düşüldükten sonra kalan tutar esas alınır.
Şirketler, zarar durumunda VUK 325/A uyarınca vergi matrahından düşmek için fon ayıramazlar ancak Teknokent kazanç istisnası kapsamında %3'lük zorunlu fon ayırma yükümlülüklerini yerine getirmek zorundadırlar.
KDV
Uluslararası Taşımacılıkta Brokerlik Hizmetleri KDV’den İstisna mı?
Uluslararası taşımacılık sektöründe faaliyet gösteren brokerlik firmalarının sunduğu aracılık hizmetlerinin KDV karşısındaki durumu Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından netleştirildi. Yapılan açıklamaya göre, gemilere yük veya yüklere gemi bulma hizmetleri uluslararası taşımacılık kapsamında değerlendirilerek KDV istisnasına tabi tutuluyor.
• 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 14/1 maddesi uyarınca uluslararası taşımacılık hizmetleri KDV'den istisnadır.
• 84/8889 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile deniz, hava, kara ve demiryolu taşımacılığı KDV kapsamı dışındadır.
• Gemiye yük bulma veya yüke gemi bulma şeklindeki brokerlik hizmetleri taşımacılık faaliyeti kapsamında kabul edilir.
• KDV Genel Uygulama Tebliği uyarınca bilet satışı ve komisyon hizmetleri de istisnadan yararlanmaktadır.
• İstisna kapsamında düzenlenen faturalarda '3065 sayılı KDV Kanununun 14 üncü maddesi gereğince KDV hesaplanmamıştır' ibaresi yer almalıdır.
Brokerlik hizmeti veren firmalar, komisyon faturalarını KDV hesaplamadan düzenlemeli ve faturada ilgili kanun maddesine açıkça atıf yapmalıdır.
Vergi
Türkiye’de ikamet etmeyen yolculara yapılan satışlara ihracat kapsamında indirimli vergi oranı uygulanır mı?
Türkiye'de ikamet etmeyen yolculara yapılan 'tax free' kapsamındaki satışların, kurumlar vergisi indiriminden yararlanıp yararlanamayacağı konusu İstanbul Defterdarlığı tarafından verilen özelge ile netleşti. Bu düzenleme, perakende sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin vergi planlaması açısından kritik bir önem taşıyor.
• KDV Kanunu 11/1-b kapsamında yapılan ve Türkiye dışına çıkarılan mal teslimleri, kurumlar vergisi açısından da 'ihracat' sayılmaktadır.
• İhracat kazançlarına tanınan 5 puanlık kurumlar vergisi oranı indirimi, bu tür satışlardan elde edilen kazançlar için de uygulanabilecektir.
• İndirimden yararlanmak için satışların KDV Kanunu'ndaki tüm prosedürlere ve şartlara uygun olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
• İndirimli oran hesaplanırken, ihracat kazancının ticari bilanço kârına oranlanması yöntemi esas alınacaktır.
• Düzenleme; moda, saat, mücevherat, kozmetik ve sanat gibi perakende sektörlerinde faaliyet gösteren şirketleri doğrudan ilgilendirmektedir.
Perakende sektöründeki işletmeler, tax free satışlarını yaparken KDV mevzuatına tam uyum sağlamalı ve bu kazançları kurumlar vergisi beyannamesinde indirimli oran kapsamında değerlendirmelidir.
Mevzuat
Ev Hizmetlerinde Çalışanların Yıllık İzin ve Tazminat Hakları
Ev hizmetlerinde çalışan personelin hukuki statüsü, 4857 sayılı İş Kanunu yerine 6098 sayılı Borçlar Kanunu hükümlerine tabidir. Bu durum, çalışanların yıllık izin, fesih bildirim süreleri ve tazminat haklarının İş Kanunu'ndan farklılık göstermesine neden olmaktadır.
• Yıllık izin süresi: En az bir yıl çalışan işçiye yılda en az iki hafta; 18 yaş altı ve 50 yaş üstü çalışanlara ise en az üç hafta ücretli izin verilir.
• İzin ücreti ödemesi: Yıllık izin ücretinin, işçi izne başlamadan önce peşin veya avans olarak ödenmesi zorunludur.
• Kıdem tazminatı: Ev hizmetlerinde çalışanlar Borçlar Kanunu'na tabi oldukları için kıdem tazminatı hakkına sahip değildir.
• Ölüm halinde ödeme: İşçinin ölümü durumunda; hizmet süresi 5 yıldan az ise bir aylık, 5 yıldan fazla ise iki aylık ücret tutarında ödeme bakmakla yükümlü olunan kişilere yapılır.
• Fesih bildirimi: Belirsiz süreli sözleşmelerde fesih bildirim süreleri taraflar için aynı olmak zorundadır; kötüye kullanım halinde işveren fesih süresinin üç katı tazminat öder.
• Belirli süreli sözleşme tazminatı: Haklı sebep olmaksızın fesih durumunda hakim, işçinin altı aylık ücretini aşmamak kaydıyla tazminata hükmedebilir.
Ev hizmeti veren işverenlerin, çalışanlarının haklarını Borçlar Kanunu çerçevesinde değerlendirmesi ve özellikle kıdem tazminatı yerine ölüm halinde yapılacak ödemeler ile yıllık izin ücretlerinin peşin ödenmesi hususunda dikkatli olması gerekir.
Mevzuat
Karbonun Muhasebedeki Karşılığı 'Yeni Bir Finansal Raporlama Alanı'
Sürdürülebilirlik ve çevresel sorumlulukların finansal raporlamaya dahil olmasıyla birlikte karbon kredileri yeni bir muhasebe alanı olarak doğuyor. Özellikle uluslararası standartlar ve Türkiye'deki yeni iklim düzenlemeleri, karbon kaynaklı varlık ve yükümlülüklerin finansal tablolarda nasıl gösterileceğini kritik hale getiriyor.
• ABD FASB tarafından 19 Mayıs 2026 tarihinde ASU 2026-02 sayılı Çevresel Krediler ve Çevresel Yükümlülükler standardı yayınlandı.
• Çevresel kredilerin varlık olarak kaydedilebilmesi için bir çevresel yükümlülüğü yerine getirmek amacıyla kullanılma şartı aranmaktadır.
• Kredilerin satılması, takas edilmesi veya karşılıksız devredilmesi muhasebe uygulamasının belirlenmesinde temel kriterdir.
• Kriterleri karşılamayan çevresel kredi edinme maliyetleri varlık olarak aktifleştirilmez, doğrudan ilgili dönemde gider yazılır.
• Türkiye'de 7552 sayılı İklim Kanunu ve 27 Ağustos 2026 tarihli Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği ile karbon fiyatlandırma çerçevesi şekillenmektedir.
• Emisyon ticareti kapsamındaki tahsisatlar ile gönüllü karbon piyasası kredileri, farklı nitelikleri nedeniyle ayrı muhasebeleştirilmelidir.
İşletmeler, karbon tahsisatları ile gönüllü krediler arasındaki ayrımı iyi analiz etmeli ve Türkiye'deki yeni emisyon ticaret sistemi yönetmeliğine uyum için hazırlık yapmalıdır.
KDV
Hurda ve Atık Tesliminde KDV Tevkifatı
Metal, plastik, kağıt ve cam gibi hurda ile atıkların tesliminde uygulanan KDV istisnası ve tevkifat uygulamasına ilişkin teknik detaylar netleşti. İşletmelerin hangi durumlarda KDV'den muaf olacağı veya hangi durumlarda tevkifat yapması gerektiği kritik önem taşıyor.
• Metal, plastik, lastik, kauçuk, kağıt, cam hurda ve konfeksiyon kırpıntılarının teslimi 3065 sayılı Kanun uyarınca KDV'den müstesnadır.
• İstisnadan vazgeçilmesi durumunda, belirli alıcılar tarafından 7/10 oranında KDV tevkifatı uygulanması zorunludur.
• Hurda kapsamına demir, bakır, alüminyum, çelik gibi her türlü metalin yanı sıra bunların alaşım, bileşim ve cürufları da dahildir.
• İmalathanelerde üretim sırasında ortaya çıkan metal kırpıntı, döküntü ve talaşlar ile standart dışı ürünler hurda metal olarak kabul edilir.
İşletmeler hurda teslimlerinde istisnadan vazgeçip vazgeçmediklerini kontrol etmeli; tevkifat kapsamındaki alıcılara yapılan satışlarda yedi bölüme on oranında tevkifat uygulanıp uygulanmayacağına dikkat etmelidir.
Mevzuat
Yatırım Fonları Kanun Teklifi Ne Gibi Düzenlemeler Öngörülüyor?
Sermaye piyasalarında yaşanan likidite krizleri ve fonlar üzerinden elde edilen şüpheli kazançlara karşı yeni bir yasal düzenleme süreci başladı. TBMM'ye sunulan kanun teklifi, yatırım fonlarının tasfiyesi ve hak sahiplerinin korunması amacıyla müstakil bir düzenleme öngörüyor.
• Kanun teklifi 9 ana maddeden oluşmakta olup 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'ndan bağımsız müstakil bir düzenleme niteliğindedir.
• Tasfiye sürecinde Sermaye Piyasası Kurulu'na (SPK) düzenleme, gözetim, değerleme esaslarını belirleme ve ödeme usullerini tayin etme yetkisi verilmektedir.
• Fon varlıklarının tasfiyesi sırasında borsadaki fiyatın gerçek değeri yansıtmadığı durumlarda; geri alım, hakim ortağa satış veya toptan satış gibi yöntemler kullanılabilmektedir.
• Tasfiye sonucunda elde edilen tutarlar, zorunlu giderler düşüldükten sonra mükerrer ödeme yapılmaması adına geri kazanım hesabına aktarılacaktır.
• MKK, Takasbank, Borsa ve bankalar gibi kurumlar, kanun kapsamında talep edilen bilgi ve belgeleri gizlilik gerekçesiyle paylaşmaktan imtina edemeyecektir.
• Suç teşkil eden fiilleri işlediği tespit edilen kişi veya kurumlara, tasfiye ve geri kazanım hesabından herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.
Yatırım fonu yöneticileri ve portföy yönetim şirketleri, tasfiye süreçlerinde SPK'nın geniş yetkilerini ve şeffaf bilgi paylaşımı yükümlülüğünü dikkate alarak operasyonel süreçlerini güncellemelidir.
Vergi
Yurt Dışında Elde Edilen Hisse Senedi ve Temettü Gelirleri Nasıl Vergilendirilir?
Yurt dışında yerleşik gerçek kişilerin elde ettiği hisse senedi kâr payları ve değer artış kazançlarının vergilendirilme esasları, Gelir Vergisi Kanunu çerçevesinde kritik önem taşımaktadır. Türkiye'de yerleşik mükellefler, dünya genelindeki tüm kazançları üzerinden vergi sorumluluğuna sahiptir.
• GVK Madde 3 uyarınca Türkiye'de yerleşik gerçek kişiler, yurt dışındaki tüm kazanç ve iratları üzerinden vergilendirilir.
• Hisse senetlerinden elde edilen kâr payları, GVK Madde 75 kapsamında 'menkul sermaye iradı' olarak tanımlanır.
• Menkul kıymetlerin elden çıkarılmasından doğan kazançlar, GVK Mükerrer Madde 80 kapsamında 'değer artış kazancı' olarak vergilendirilir.
• Tam mükellef kurumlara ait hisse senetlerinin iki yıldan fazla süreyle elde tutulması durumunda değer artış kazancı hesaplaması dışındadır.
• GVK Madde 85 uyarınca, beyanı gereken gelirlerin yıllık beyanname ile toplanması ve beyan edilmesi zorunludur.
Yurt dışı borsalarda işlem yapan mükellefler, elde ettikleri temettü ve satış kazançlarını yıllık gelir vergisi beyannamesi ile bildirmeli ve istisna sınırlarını kontrol etmelidir.
Vergi
Yatırıma Katkı Tutarı Kullanılarak Diğer Vergi Borçlarının Terkininde Yaşanan Sorunlar
7338 sayılı Kanun ile Kurumlar Vergisi Kanunu'na eklenen düzenleme, yatırımcıların yatırıma katkı tutarlarını KDV ve ÖTV hariç diğer vergi borçlarını terkin ettirerek kullanmalarına imkan tanıyor. Ancak mevzuattaki hesaplama esasları netleşmesine rağmen, vergi dairelerindeki uygulama süreçlerinde ciddi belirsizlikler ve gecikmeler yaşanıyor.
• Terkin yoluyla kullanılabilecek tutar, fiili yatırım harcamasının yatırıma katkı oranına uygulanmasıyla bulunan tutarın %10'unu aşamaz.
• Terkin edilecek tutar, hak edilen toplam katkı tutarından indirimli kurumlar vergisi yoluyla kullanılan kısmın düşülmesiyle kalan tutarın yarısından fazla olamaz.
• Terkin yoluyla kullanılan tutarın bir katına isabet eden yatırıma katkı tutarından da vazgeçilmiş sayılır.
• Terkin başvurusu, kurumlar vergisi beyannamesinin verildiği ayı takip eden ikinci ayın sonuna kadar yapılmalıdır.
• 49 Sıra No.lu SMMM ve YMM Kanunu Genel Tebliği ile bu tutarların kullanımında YMM tasdik raporu zorunluluğu getirilmiştir.
Mükellefler terkin taleplerini yasal süreleri içinde yapmalı ve yeni düzenleme gereği hesaplamaların doğruluğunu YMM tasdik raporu ile teyit ettirerek idari süreçlerdeki belirsizliğe karşı hazırlıklı olmalıdır.
Mevzuat
258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı Muhasebe Kaydı
İşletmelerin duran varlık elde etmek amacıyla gerçekleştirdikleri inşaat, montaj ve kurulum gibi süreçleri takip etmek için kullandıkları 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar hesabının muhasebe standartlarına uygun yönetimi ele alınmaktadır. Bu hesap, yatırım süreci tamamlanana kadar maliyetlerin biriktirildiği kritik bir geçiş hesabıdır.
• 258 hesabı, duran varlıkların aktifleşmeden önceki maliyetlerini toplamak için kullanılır.
• Yatırım tamamlandığında, 258 hesaptaki tutarlar ilgili duran varlık hesabına (252, 253, 255 vb.) aktarılır.
• Yatırım süresince yapılan tüm doğrudan maliyetler (malzeme, işçilik, genel üretim giderleri) bu hesapta izlenmelidir.
• Amortisman ayırma işlemi, varlık 258 hesaptan çıkarılıp ilgili duran varlık hesabına devredildikten sonra başlar.
Yatırım maliyetlerinin doğru sınıflandırılması ve varlıkların aktifleşme tarihinin doğru belirlenmesi için 258 hesabın titizlikle takip edilmesi ve dönem sonlarında kontrol edilmesi gerekir.
Diğer
Çiğ Süt Desteği ve Süt Piyasasının Düzenlenmesi Uygulama Tebliği (Tebliğ No: 2024/53)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (No: 2026/28)
Çiğ süt desteği ve süt piyasasının düzenlenmesine ilişkin uygulama tebliğinde yapılan yeni değişiklikler, süt toplama ve depolama süreçlerinde mesleki yeterlilik şartını ve buna bağlı destek katsayılarını yeniden tanımlıyor. Düzenleme, üreticilerin alacağı ilave desteklerden yararlanabilmesi için teknik personel ve ekipman kayıt şartlarını sıkılaştırıyor.
• Mesleki Yeterlilik Belgesi sahibi sorumlularca toplanan soğutulmuş çiğ süt için ilave 0,3 katsayı desteği sağlanacak.
• Toplam tank kapasitesi 10 ton ve üzerinde olan merkezlerde en az bir toplama ve bir depolama işlevinin BSKS'ye kaydedilmesi zorunlu.
• Toplam tank kapasitesi 10 tonun altında olan merkezlerde en az bir toplama veya depolama işlevinin BSKS'ye kaydedilmesi gerekecek.
• Destekten yararlanmak için Mesleki Yeterlilik Belgesi onaylı örneğinin il/ilçe müdürlüğüne dilekçe ile teslim edilmesi şart koşuldu.
• Yeni düzenleme 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren geçerli olacak.
Süt işleme tesisleri ve tarımsal örgütler, 2026 yılına kadar personel belgelerini ve tank kapasitelerini BSKS kayıtlarıyla uyumlu hale getirerek destek kaybı yaşamamalıdır.
Vergi
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (No: 2026/31)
Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülen damping soruşturması sonucunda, Çin menşeli sodyum glukonat ithalatına yönelik kesin önlemler alınmasına karar verilmiştir. Bu düzenleme, yerli üreticinin haksız rekabet karşısında korunmasını amaçlamaktadır.
• Soruşturma konusu ürün: Sodyum glukonat
• GTİP Kodu: 2918.16.00.00.13
• Menşe Ülke: Çin Halk Cumhuriyeti
• Önlem Türü: Dampinge karşı kesin önlem (CIF bedel üzerinden)
• Uygulama Süresi: Tebliğ yürürlük tarihinden itibaren 5 yıl
• Hedef Şirket: Weifang Jianbao Biotechnology Co., Ltd.
Sodyum glukonat ithalatı yapan firmaların, Çin menşeli ürünlerde CIF bedel üzerinden uygulanacak damping vergisi maliyetlerini hesaplamaları ve gümrük maliyet planlamalarını buna göre güncellemeleri gerekmektedir.
KDV
Yatırım Teşvikli Malların KDV Beyanında Nasıl Gösterileceği
Yatırım teşvik belgesi kapsamında yapılan mal teslimlerinin KDV beyannamesinde nasıl gösterilmesi gerektiğine dair teknik uygulama detayları açıklanmıştır. Bu düzenleme, teşvikli yatırım mallarının tesliminde KDV istisnasının doğru beyan edilmesi ve iade süreçlerinin yönetilmesi açısından kritik önem taşımaktadır.
• Beyan yeri: KDV beyannamesindeki 'İstisnalar-Diğer İade Hakkı Doğuran İşlemler' kulakçığı altındaki 'Tam İstisna Kapsamına Giren İşlemler' tablosu.
• Kod numarası: İşlemler '308' kod numaralı 'Teşvikli yatırım mallarının teslimi' satırı üzerinden yapılmalıdır.
• Tutar girişi: 'Teslim ve Hizmet Tutarı' sütununa KDV hariç mal bedeli, 'Yüklenilen KDV' sütununa ise ilgili alış ve giderlerin toplam KDV tutarı yazılmalıdır.
• İade talebi durumu: KDV iadesi talep edilmeyecekse 'Yüklenilen KDV' sütununa '0' yazılmalıdır.
• Belgelendirme: İstisna kapsamında işlem yapanlar, ilgili tebliğ hükümlerine göre gerekli bildirimi yaparak istisnayı tevsik etmelidir.
Mükellefler, teşvikli mal teslimlerinde 308 kodunu kullanarak doğru beyan yapmalı ve iade talebi olup olmama durumuna göre yüklenilen KDV sütununu güncellemelidir.
Vergi
391 Hesaplanan KDV Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu makale, muhasebe kayıtlarında kritik öneme sahip olan 391 Hesaplanan KDV hesabının işleyişini, hesaplama yöntemlerini ve dönem sonu mahsup işlemlerini teknik detaylarıyla açıklamaktadır. Satış hasılatı ile KDV ayrımının nasıl yapılacağı ve vergi doğuran olayın takibi konusunda rehber niteliğindedir.
• 391 Hesaplanan KDV hesabı, vergiye tabi satış ve hizmetler üzerinden hesaplanan KDV'nin takibi için kullanılır ve normal bakiyesi alacaktır.
• Dönem sonunda 391 hesabı, 191 İndirilecek KDV ve 190 Devreden KDV hesapları ile karşılaştırılarak 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesabına aktarılır.
• Brüt tutar üzerinden doğrudan KDV oranıyla hesaplama yapmak hatalıdır; net bedel bulmak için 'Brüt Tutar / (1 + KDV Oranı)' formülü uygulanmalıdır.
• KDV Kanunu madde 10 uyarınca, vadeli satışlarda bedelin tahsil edilmemiş olması KDV'nin doğuşunu ertelemez; teslim veya fatura tarihi esastır.
• Mal iadelerinde KDV tutarı, satış iadesi kapsamında 191 İndirilecek KDV hesabında izlenmelidir.
• 391 hesabı, bilançoda Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar altında, 39 Diğer Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar grubunda yer alır.
Mali müşavirler ve muhasebe personeli, brüt tutar üzerinden hatalı KDV hesaplamasından kaçınmalı ve KDV'nin doğuşunu belirlerken tahsilat tarihini değil, teslim veya fatura tarihini esas almalıdır.
Mevzuat
257 Birikmiş Amortismanlar (-) Hesabı Muhasebe Kaydı
Bu içerik, Tekdüzen Hesap Planı'nda yer alan 257 Birikmiş Amortismanlar hesabının işleyişi ve muhasebe kayıt süreçlerini ele almaktadır. Maddi duran varlıkların aşınma paylarının doğru hesaplanması ve ilgili pasif karakterli aktif düzenleyici hesapların nasıl yönetileceği anlatılmaktadır.
• 257 Birikmiş Amortismanlar hesabı, aktif düzenleyici bir hesap olup bilançonun aktifinde eksi (-) karakterli olarak yer alır.
• Amortisman giderleri dönem sonunda 770, 760 veya 730 gibi ilgili gider hesaplarına borç kaydedilirken, 257 nolu hesap alacak tarafında çalıştırılır.
• Maddi duran varlığın net defter değeri, varlığın maliyet bedelinden birikmiş amortismanların düşülmesiyle hesaplanır.
• Varlığın satışı veya hurdaya ayrılması durumunda, ilgili varlık hesabı ile 257 nolu hesap karşılıklı olarak kapatılır.
Mali müşavirler ve muhasebe personeli, amortisman ayırma işlemlerinde varlığın maliyet bedeli ile birikmiş amortisman tutarlarının birbirini doğru kapatması için kayıt kontrolü yapmalıdır.
Mevzuat
Dijital Vergi Dairesinde e-Tebligat Aktivasyonu Açıldı
Gelir İdaresi Başkanlığı, Dijital Vergi Dairesi üzerinden tüzel kişiler için e-Tebligat aktivasyon sürecini başlatmıştır. Bu gelişme, şirketlerin vergi bildirimlerini dijital ortamda takip edebilmeleri adına kritik bir teknik kolaylık sağlamaktadır.
• e-Tebligat aktivasyon işlemi Dijital Vergi Dairesi üzerinden gerçekleştirilebilecek.
• Aktivasyon işlemi sadece tüzel kişiler (şirketler) için kullanıma açıldı.
• İşlem adımları: Dijital Vergi Dairesine giriş yapılması ve ardından e-Tebligat menüsünün kullanılması.
Mali müşavirler ve şirket temsilcileri, tebligat kaçırma riskine karşı Dijital Vergi Dairesi üzerinden şirketlerinin e-Tebligat aktivasyonlarını ivedilikle kontrol etmelidir.
Mevzuat
Perakende Satış Fişlerini Çerçeveletelim Mi? Maliye Artık Harekete Geçmeli!
Perakende satış fişlerindeki bilgilerin zamanla silinmesi ve gider olarak kullanılamaması sorunu, Maliye Bakanlığı'nın yeni bir düzenleme hazırlığına neden oldu. Hazırlanan tebliğ taslağı ile fişlerin tamamen ortadan kaldırılarak e-belge sistemine geçilmesi hedefleniyor.
• Perakende satış fişlerindeki termal kağıt ve mürekkep kalitesinin düşük olması nedeniyle bilgilerin silinmesi sorunu yaşanıyor.
• Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 509) Değişikliği için bir taslak hazırlanmış durumda.
• Taslak kapsamında Yeni Nesil Ödeme Kaydedici Cihazlar üzerinden e-belge düzenlenmesi öngörülüyor.
• Düzenleme ile perakende satış fişlerinin tamamen kaldırılması ve e-fatura benzeri bir yapıya geçilmesi planlanıyor.
İşletmelerin ve mükelleflerin, perakende fişlerin silinme riskine karşı belgeleri nemden uzak ve uygun saklama koşullarında muhafaza etmeleri, tebliğin resmiyet kazanması beklenmelidir.
Bu gündem her sabah 07:00'de hazır.
Montan News iPhone uygulaması: önem sırasına dizilmiş özetler, sesli anlatım, kaynağa tek dokunuş. Ücretsiz ve reklamsız.
App Store'dan indirBu sayfadaki özetler bilgilendirme amaçlıdır ve kaynağından teyit edilmelidir; resmî vergi veya mevzuat danışmanlığı yerine geçmez. Her özetin altında kaynağın asıl sayfası bağlantılıdır.
Bugünün gündemi → · Arşiv