SGK
2026 Doğum İzni Hakları: 24 Hafta İzin, SGK Ödeneği ve İşe Dönüş
1 Mayıs 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni düzenlemelerle birlikte kadın çalışanların analık izni süreleri ve sosyal güvenlik ödenekleri yeniden yapılandırılmıştır. Bu değişiklikler, hem özel sektör işçilerini hem de devlet memurlarını kapsayan kritik süre güncellemeleri içermektedir.
• Tekil gebelikte toplam analık izni süresi 24 haftaya, çoğul gebelikte ise 26 haftaya çıkarılmıştır.
• Analık izni temel dağılımı doğum öncesi 8 hafta ve doğum sonrası 16 hafta olarak uygulanmaktadır.
• Sağlık durumu uygun olan kadın çalışanlar, doktor onayıyla doğuma 2 hafta kalıncaya kadar çalışabilmektedir.
• SGK analık ödeneği için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi ödenmiş olması şarttır.
• Yarım çalışma ödeneğinden yararlanabilmek için son üç yılda en az 600 gün işsizlik sigortası primi bulunmalıdır.
• Çocuğun bir yaşına kadar günlük toplam 1,5 saat süt izni hakkı mevcuttur.
İşverenlerin ve mali müşavirlerin, çalışanların doğum öncesi çalışma sürelerinin doğum sonrasına aktarılması ve SGK ödenek şartları konusunda güncel mevzuata göre bordro süreçlerini yönetmesi gerekmektedir.
Vergi
Aktife Kayıtlı İşyeri Satışında KDV ve Kurumlar Vergisi 2026: Hesaplama ve Muhasebe Kayıtları
Şirketlerin aktifinde kayıtlı işyerlerinin satışında uygulanacak KDV ve Kurumlar Vergisi istisnaları, taşınmazın aktife giriş tarihine göre kritik farklılıklar göstermektedir. Özellikle 15 Temmuz 2023 tarihi, geçiş hükümleri nedeniyle vergilendirme rejimini belirleyen en önemli eşiktir.
• 15 Temmuz 2023 öncesi aktife giren taşınmazlar için en az 730 gün (iki tam yıl) aktifte bulunma şartı aranmaktadır.
• İstisnadan yararlanmak için satış bedelinin satış yılını izleyen ikinci takvim yılının sonuna kadar tahsil edilmesi zorunludur.
• Kurumlar Vergisi istisnası satış kazancının %25'i oranında uygulanmaktadır.
• İstisna edilen kazancın satış yılını izleyen beşinci yılın sonuna kadar pasifte özel fon hesabında tutulması gerekmektedir.
• İstisna kapsamı dışındaki olağan işyeri satışlarında KDV oranı, satış bedeli üzerinden %20 olarak hesaplanmaktadır.
• Taşınmaz ticareti veya kiralaması amacıyla elde tutulan kıymetlerin satışları istisna kapsamı dışındadır.
Mali müşavirler, taşınmaz satışından önce mülkün aktife giriş tarihini ve kullanım amacını kontrol ederek, 15 Temmuz 2023 öncesi/sonrası ayrımına göre istisna ve tahsilat şartlarını titizlikle yönetmelidir.
Mevzuat
Tekdüzen Hesap Planına Uymama: 2026 Cezası ve Uygulama Esasları
Tekdüzen hesap planına ve belirlenen muhasebe standartlarına uyulmaması, işletmeler için ciddi mali yaptırımlar doğurmaktadır. 2026 yılı itibarıyla bu kural ihlallerine uygulanacak özel usulsüzlük cezası tutarı güncellenerek netleşmiştir.
• 2026 yılı için VUK 353/6 kapsamında uygulanacak özel usulsüzlük cezası 110.000 TL olarak belirlenmiştir.
• Muhasebe serbestisi, belirlenen standartların ve tekdüzen hesap planının dışına çıkma yetkisi vermemektedir.
• 120 Alıcılar gibi hesapların alt hesap açılmadan sadece ana hesap düzeyinde takip edilmesi mevzuata aykırılık teşkil edebilmektedir.
• Vergi kaybının oluşmamış olması, muhasebe düzenine uyma yükümlülüğünü ve ceza riskini ortadan kaldırmaz.
• Muhasebe yazılımlarının modülleri (stok, cari vb.) ile ana hesaplar arasında mevzuata uygun bağlantı kurulması zorunludur.
İşletmeler, muhasebe yazılımlarının alt hesap takibi ve raporlama standartlarına uygunluğunu denetlemeli; grup şirketleri veya farklı yazılımlar nedeniyle oluşan kayıt farklılıklarını mevzuata uyumlu hale getirmelidir.
Mevzuat
2 Gün Üst Üste Devamsızlıkta Kritik Detay: İşveren İş Sözleşmesini En Erken Hangi Tarihte Feshedebilir?
İşçinin mazeretsiz devamsızlığı nedeniyle iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedilmesi sürecinde, işverenin ispat yükümlülüğü ve usul hataları büyük tazminat riskleri doğurmaktadır. Yargıtay kararları, hatalı tutulan tutanakların ve bordro çelişkilerinin feshi haksız kıldığını açıkça ortaya koymaktadır.
• İş Kanunu Madde 25/II-g uyarınca; ardı ardına 2 iş günü veya bir ayda iki kez tatil sonrası iş günü devamsızlık haklı fesih sebebidir.
• Devamsızlık yapılan her gün için ayrı ayrı, tarih belirtilerek tutanak düzenlenmesi zorunludur.
• Tutanaklar, devamsızlığı bilen en az 2 tanık tarafından imzalanmalı ve tanık beyanları olayı doğrulamalıdır.
• Devamsızlık tutanakları ile SGK verileri ve ücret bordroları birbiriyle tam uyumlu olmalıdır.
• Devamsızlık yapılan günler için bordroda tam ücret tahakkuku yapılması, feshin haksız sayılmasına neden olur.
• İspat yükümlülüğü işverende, devamsızlığın mazeretli olduğunu ispat yükümlülüğü ise işçidedir.
İşverenler, devamsızlık durumunda her gün için ayrı tutanak tutmalı, tanık imzalarını eksiksiz almalı ve devamsızlık günleri için bordroda ücret tahakkuku yapmaktan kaçınmalıdır.
Vergi
İkinci El Oto Satışında Özel Matrah 2026: KDV ve Muhasebe Kayıtları
İkinci el araç ticaretinde KDV hesaplama yöntemi olan özel matrah uygulaması, belirli şartlara ve yetki belgelerine sıkı sıkıya bağlıdır. İşletmelerin KDV avantajı sağlaması için sadece aracın şahıstan alınması yeterli olmayıp, ticari yetki belgesi ve faaliyet kodlarının mevzuata uygunluğu kritik önem taşımaktadır.
• Özel matrah uygulaması için 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 23/f maddesi uyarınca alış bedeli ile satış bedeli arasındaki fark üzerinden vergi hesaplanır.
• İkinci el araç satışı için 'İkinci El Taşıt Ticareti Yetki Belgesi' zorunludur; vergi levhasındaki faaliyet kodu tek başına yeterli değildir.
• KDV Kanunu 30/b kapsamında alış KDV'si indirim hakkı bulunan işletmelerin yaptığı alışlar özel matrah kapsamına girmez.
• Özel matrahla yapılan binek otomobil teslimlerinde güncel KDV oranı yüzde 20 olarak uygulanmaktadır.
• Kiralama faaliyetine ilişkin belgeler, ikinci el araç ticareti için aranan özel matrah şartlarını karşılamaz.
• Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik'teki yeni düzenlemelerin yürürlük tarihi 1 Ocak 2027 olarak belirlenmiştir.
İşletmeler, özel matrah uygulayabilmek için mutlaka geçerli bir ikinci el taşıt ticareti yetki belgesine sahip olmalı ve araç alış yöntemlerinin KDV indirim haklarıyla çelişmediğinden emin olmalıdır.
Vergi
Yurt Dışı Gelirlerin Türkiye’de Vergilendirilmesi: 2026 Temettü, Hisse Kazancı ve İstisnalar
Türkiye'de yerleşik gerçek kişilerin yurt dışından elde ettikleri temettü ve hisse kazançlarının vergilendirilmesine ilişkin 2026 yılı itibarıyla kritik değişiklikler yürürlüğe giriyor. Yeni düzenlemelerle birlikte hem iştirak oranlarında indirim hem de belirli şartları sağlayanlar için çok uzun süreli bir vergi istisnası dönemi başlıyor.
• Yurt dışı kâr paylarında yarı oranlı istisnadan yararlanmak için gereken asgari iştirak oranı %20'ye düşürüldü.
• 1 Ocak 2026'dan itibaren Türkiye'ye yerleşen ve son üç yıl ikametgahı bulunmayanlar için yurt dışı gelirlerine 20 yıl vergi istisnası tanındı.
• Yurt dışı menkul sermaye iratları için 2026 yılı beyan sınırı 22.000 TL olarak belirlendi.
• İstisnadan yararlanmak için kâr payının beyanname dönemine kadar Türkiye'ye transfer edilmesi şartı aranıyor.
• İstisna kapsamındaki gelirler için yurt dışında ödenen vergiler Türkiye'de mahsup edilemez.
• İstisna belgesi almak için yerleşilen yılın sonuna kadar vergi dairesine başvuru yapılması zorunludur.
Müşterilerinizin yurt dışı yatırımlarını yönetirken 2026 yılındaki yeni iştirak oranlarını ve 20 yıllık istisna şartlarını kontrol etmeli, istisna belgesi başvurularını süresinde yapmalarını sağlamalısınız.
Vergi
Zararı Ortak Kapatırsa Vergi Çıkar Mı?
Şirketlerin birikmiş zararlarını kapatmak amacıyla ortakların cebinden koyduğu tutarların vergilendirilip vergilendirilmeyeceği konusu netleşti. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın verdiği özelge, bu işlemin vergi doğurmaması için kritik bir prosedür şartı getiriyor.
• TTK 376 kapsamında sermaye kaybı veya borca batıklık durumunda sermayenin tamamlanmasına karar verilmesi şarttır.
• Genel kurul kararı alınarak yapılan sermaye tamamlamaları kurum kazancına dahil edilmez ve vergilendirilmez.
• Genel kurul kararı olmaksızın ortağın zararı kapatmak için yatırdığı tutarlar, kurum kazancı olarak kabul edilir ve Kurumlar Vergisi'ne tabidir.
• Sermaye tamamlama işlemi bir mal veya hizmet teslimi olmadığı için KDV'nin konusuna girmez ve fatura düzenlenmesi gerekmez.
• Aktarılan tutarlar öz kaynaklar içerisinde 'sermaye tamamlama fonu' hesabında izlenmeli ve sadece zarar mahsubunda kullanılmalıdır.
• Ödemelerin banka kanalıyla yapılması ve açıklama kısmının net belirtilmesi ispat açısından zorunludur.
Mali müşavirler, ortağın şirkete para aktarması talebi geldiğinde önce TTK 376 eşiklerini kontrol etmeli ve mutlaka usulüne uygun bir genel kurul kararı alınmasını sağlamalıdır.
Vergi
2026 Genç Girişimci Vergi İstisnası: Şartlar ve Örnek Hesaplamalar
2026 yılı itibarıyla genç girişimcilerin vergi avantajları ve sosyal güvenlik desteklerinde önemli değişiklikler yaşanmaktadır. Gelir Vergisi Kanunu kapsamında sağlanan kazanç istisnası devam ederken, Bağ-Kur prim desteğinin kaldırılması yeni iş kuracaklar için kritik bir mali tablo oluşturmaktadır.
• 2026 yılı için yıllık kazanç istisnası sınırı 400.000 TL olarak belirlenmiştir.
• İstisnadan yararlanmak için işe başlama tarihinde 29 yaşını doldurmamış olmak şarttır.
• 7566 sayılı Kanun uyarınca 1 Ocak 2026'dan itibaren genç girişimcilere yönelik bir yıllık sigorta prim desteği kaldırılmıştır.
• İstisna sadece gerçek kişi işletmeleri (şahıs şirketleri) için geçerlidir; Limited veya Anonim şirketler bu kapsam dışındadır.
• İstisna süresi işe başlama tarihinden itibaren toplam üç vergilendirme dönemini kapsamaktadır.
• İşletmenin eşten veya üçüncü dereceye kadar kan/kayın hısımlarından devralınmamış olması gerekmektedir.
Yeni iş kuracak genç girişimciler, Bağ-Kur prim desteğinin artık olmadığını bilerek bütçelerini planlamalı ve istisnadan yararlanmak için şahıs işletmesi modelini tercih etmelidir.
Mevzuat
Döviz Pozisyon Bildirim Formu: 250 Milyon TL Eşiği ve SRVTS Bildirimi
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından izlenen döviz pozisyonu bildirim yükümlülüğünde, 2025 yılı itibarıyla önemli eşik değişiklikleri yapılmıştır. Firmaların finansal durumlarına göre Sistemik Risk Veri Takip Sistemi (SRVTS) üzerinden yapacakları bu bildirimler, kritik raporlama sınırlarını içermektedir.
• Nakdi kredi eşiği 250 milyon TL olarak güncellenmiştir.
• Yıllık net satış hasılatı veya aktif büyüklüğü eşiği 1 milyar 500 milyon TL'ye yükseltilmiştir.
• Bildirimlerin hazırlama sıklığı üç aylık dönemler halinde düzenlenmiştir.
• Bildirim süresi, ilgili üç aylık dönemi izleyen ayın son günüdür.
• Kredi bakiyesi hesaplamasında TMS'ye göre hazırlanmış finansal tablolar, yoksa vergi mevzuatına uygun bilanço esas alınır.
• Yabancı para kredilerin TL karşılığı, dönemin son iş günündeki Resmî Gazete döviz alış kuruyla hesaplanır.
Mali müşavirler, müşterilerinin kredi bakiyelerini ve hasılatlarını aylık takip etmeli; eşiklerin aşılması durumunda üç aylık periyotlarla SRVTS üzerinden bildirim yapılmasını sağlamalıdır.
Mevzuat
SMMM Aynı Adreste Bireysel Büro ve Şirketle Çalışabilir mi? 2026 Şartları
14 Ocak 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan yeni düzenleme ile Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin (SMMM) bireysel büroları ile mesleki şirketlerini aynı adreste yürütmelerine imkan tanındı. Bu değişiklik, meslek mensuplarının hem şahıs mükellefiyeti hem de şirket ortaklığı üzerinden aynı fiziksel mekanda faaliyet göstermelerinin önünü açıyor.
• 14 Ocak 2026 tarihli ve 33137 sayılı Resmi Gazete düzenlemesiyle aynı adreste hem bireysel büro hem şirket faaliyeti mümkün hale geldi.
• Mesleki şirketler Limited veya Anonim Şirket şeklinde kurulabilir ancak ortakların mutlaka ruhsat sahibi meslek mensubu olması gerekir.
• Mesleki şirketler, kanunda belirtilen faaliyet konuları dışında başka işlerle uğraşamazlar.
• Bireysel faaliyet Serbest Meslek Kazancı (GVK Madde 65) kapsamında vergilendirilirken, şirketler Kurumlar Vergisi Kanunu kapsamında vergilendirilmeye devam eder.
• Bireysel büro için alınan Büro Tescil Belgesi'nin iki yılda bir vize edilmesi zorunluluğu devam etmektedir.
• Şirket unvanında meslek unvanının açıkça kullanılması yasal bir zorunluluktur.
Mali müşavirler, aynı adreste hem şahıs hem şirket faaliyeti yürütecekse oda kayıtlarını, çalışan listelerini ve vergi türlerini (Gelir vs. Kurumlar Vergisi) birbirinden ayrı tutmalıdır.
Mevzuat
İSMMMO: Özel Usulsüzlük Cezalarına İlişkin Talebimizi TÜRMOBa İlettik
İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (İSMMMO), vergi matrahını etkilemeyen teknik hatalar nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezalarına karşı TÜRMOB aracılığıyla girişimde bulunulmasını talep etti. Meslek mensupları, sadece hesap planı veya tablo sunumundaki farklılıklar nedeniyle doğrudan ceza uygulanmasının hakkaniyete aykırı olduğunu savunuyor.
• Kurumlar vergisi beyannameleri ve mali tablolardaki eksi bakiyeler ile hesap sınıflandırma hataları ceza konusu ediliyor.
• Vergi matrahını ve ödenecek vergiyi değiştirmeyen sunum farklılıkları için doğrudan özel usulsüzlük cezası kesilmesi eleştiriliyor.
• İdarenin talebi üzerine yapılan düzeltme beyannamelerine rağmen ceza kesilmeye devam edildiği belirtiliyor.
• Hatalar için öncelikle açıklama yapma veya düzeltme imkanı tanınması talep ediliyor.
• Daha önce kesilen cezaların yasal çerçevede yeniden değerlendirilmesi isteniyor.
Mali müşavirler, vergi matrahını etkilemeyen teknik hatalarda ceza kesilmeden önce mükellefe düzeltme hakkı tanınması için meslek örgütlerinin girişimlerini takip etmelidir.
Mevzuat
Yıllık İzin Ücretinin Peşin Ödenmemesi! Haklı Fesih Hakkı Ne Zamana Kadar Kullanılabilir?
İş Kanunu uyarınca yıllık izin ücretinin işçiye izne çıkmadan önce peşin ödenmesi zorunluluğu, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarıyla yeniden şekilleniyor. Bu yükümlülüğün ihlal edilmesi işçiye haklı fesih hakkı tanısa da, fesih hakkının kullanım süresi konusunda kritik bir sınır belirlenmiş durumda.
• 4857 sayılı İş Kanunu madde 57 uyarınca yıllık izin ücreti izne başlamadan önce peşin veya avans olarak ödenmelidir.
• Yıllık izin ücretinin peşin ödenmemesi, İş Kanunu madde 24/II-e kapsamında işçi için haklı fesih nedeni sayılmaktadır.
• İş Kanunu madde 26 uyarınca, haklı fesih hakkı olayın öğrenilmesinden itibaren 6 iş günü içerisinde kullanılmalıdır.
• İzmir BAM kararına göre, izin ücreti sonradan ödense dahi peşin ödeme yükümlülüğünün ihlali ortadan kalkmamaktadır.
• Ancak ücretin sonradan eksiksiz ödenmesi durumunda ihlal 'tamamlanmış bir fiil' sayıldığından, 6 iş günlük hak düşürücü süre işlemeye başlamaktadır.
İşverenler, kıdem tazminatı riskiyle karşılaşmamak için yıllık izin ücretlerini işçi izne çıkmadan önce mutlaka peşin ödemeli ve bunu ispatlayabilmelidir.
Mevzuat
E-Fatura Mükellefine E-Arşiv Fatura Düzenlenmesinde Özel Usulsüzlük Cezası! Kanunilik İlkesi ve Yargı Kararları
E-fatura mükellefi olan bir alıcıya, sehven veya entegratör hatasıyla e-arşiv fatura düzenlenmesi durumunda kesilen özel usulsüzlük cezaları, yargı kararları ışığında tartışmaya açılıyor. Vergi idaresinin tebliğlere dayanarak uyguladığı bu cezaların, Anayasa'daki 'kanunilik ilkesi' çerçevesinde hukuki dayanağı sorgulanıyor.
• VUK 353/1 maddesi kapsamında e-fatura yerine e-arşiv fatura düzenlenmesi doğrudan bir suç tipi olarak tanımlanmamıştır.
• Vergi idaresi, tebliğ hükümlerine dayanarak hem satıcıya hem de alıcıya özel usulsüzlük cezası uygulamaktadır.
• Yargı kararlarına göre, e-arşiv fatura elektronik bir belge niteliği taşıdığı için 'belgenin hiç düzenlenmemesi' veya 'kağıt olarak düzenlenmesi' kapsamında değerlendirilemez.
• Anayasa'nın 73. maddesindeki 'Vergilerin ve Cezaların Kanuniliği' ilkesi gereği, kanunda açıkça yazılı olmayan bir fiilin kıyas yoluyla cezalandırılması hukuka aykırıdır.
• Mahkeme içtihatları, e-fatura yerine e-arşiv düzenlenmesinin VUK 353/1'deki yaptırım gerektiren fiillerden biriyle örtüşmediğini belirtmektedir.
E-fatura mükellefi alıcılara e-arşiv fatura kesilmesi durumunda kesilen cezalara karşı, kanunilik ilkesi ve yargı içtihatları gerekçe gösterilerek dava açılması mümkündür.
Mevzuat
Bağımsız Denetçilerin Denetimlerinde Yapay Zeka İşlemlerine Karşı Dikkatli ve Donanımlı Olmaları
Yapay zeka teknolojilerinin iş süreçlerine entegre olmasıyla birlikte, bağımsız denetçilerin geleneksel yöntemlerin ötesine geçmesi zorunlu hale gelmiştir. Algoritmik süreçlerin karmaşıklığı, denetim mekanizmalarında yeni risk alanları ve teknik uzmanlık gereksinimleri doğurmaktadır.
• Açıklanabilir Yapay Zeka (XAI) kullanımı ile karar süreçlerinin izlenebilirliği sağlanmalıdır.
• Eğitim veri setlerinin (training data) doğruluğu ve veri temizleme süreçleri denetlenmelidir.
• Siber saldırılara karşı veri bütünlüğü (data integrity) ve güvenlik protokolleri test edilmelidir.
• Yıl sonu denetimi yerine, değişen modelleri takip etmek için sürekli denetim (continuous auditing) modelleri uygulanmalıdır.
• AB Yapay Zeka Yasası (AI Act) gibi küresel mevzuatlara uyum ve yapay zeka yönetişimi kontrol edilmelidir.
• Teknoloji devlerinin üzerinde uzlaştığı dört katmanlı gönüllü denetim modeli takip edilmelidir.
Bağımsız denetçiler ve denetim firmaları, ekiplerine veri bilimi ve BT kontrolleri uzmanlarını dahil etmeli, algoritmik riskleri yönetmek için teknolojik donanımlarını artırmalıdır.
Vergi
TCMB Döviz Dönüşüm Desteğinde Limit Hesabı - 2026'nın Son Çeyreğinde Firma Satış Limiti ve 25 milyon TL Destek Tavanı
TCMB tarafından yayımlanan yeni tebliğ değişikliği ile döviz dönüşüm desteğinde 2026 yılının son çeyreğine özel limit ve tavan uygulamaları getirilmiştir. Bu düzenleme, firmaların döviz satış limitleri ve alabilecekleri azami destek tutarlarının hesaplanma yöntemini değiştirmektedir.
• 2026 yılının son çeyreğinde (1 Ekim-31 Aralık) firma satış limiti, hesaplanan toplam limitin %25'i olarak uygulanacaktır.
• Yıllık 100 milyon TL olan destek tavanı, son çeyrekte 0,25 katsayısı ile çarpılarak firma başına 25 milyon TL ile sınırlandırılmıştır.
• Geçici madde uyarınca destek oranı %2 yerine 31 Ocak 2027 tarihine kadar %3 olarak uygulanmaya devam edecektir.
• Firma satış limiti; GİB'e beyan edilen faaliyet kârı ile 12 aylık SGK işgücü maliyetinin toplamından hesaplanacaktır.
• Faaliyet kârının negatif olması durumunda limit hesaplamasında sadece işgücü maliyeti dikkate alınacaktır.
• Döviz pozisyonu oranı %10'u aşan firmalar destekten yararlanamayacaktır.
İşletmeler, döviz dönüşüm desteğinden yararlanmadan önce kalan satış limitlerini ve 25 milyon liralık yeni çeyreklik tavanı kontrol ederek işlem hacimlerini planlamalıdır.
Mevzuat
Mali Müşavirlik Mesleğinde Dijital Dönüşüm ve Yapay Zekânın Rolü
Mali müşavirlik mesleği, 1994 yılındaki Tek Düzen Hesap Planı devriminden sonra şimdi de yapay zeka ve dijital dönüşümün etkisiyle ikinci büyük kırılma noktasını yaşıyor. Geleneksel veri girişi odaklı süreçlerin yerini, stratejik danışmanlık ve teknoloji odaklı yeni bir iş modelinin alması bekleniyor.
• 1994 yılından itibaren uygulanan Tek Düzen Hesap Planı, meslekteki ilk büyük standartlaşma miladı olarak kabul edilmektedir.
• e-Fatura, e-Defter ve e-İrsaliye gibi e-belge dönüşümleriyle kağıt ortamındaki geleneksel evrak kullanımı sona ermiştir.
• Yapay zeka, büyük veri ve makine öğrenmesi gibi teknolojiler, denetim ve muhasebe süreçlerini tamamen elektronik ortama taşımaktadır.
• Mesleğin geleceğinde sadece 'kaydi muhasebe' yapanların değil, 'mali danışmanlık' ve 'risk yönetimi' sunanların ayakta kalacağı öngörülmektedir.
• Dijitalleşme süreci; bulut tabanlı programlar, veri analizi araçları ve hazır beyan sistemlerini kapsamaktadır.
Mali müşavirler ve ofis sahipleri, sadece veri işleyen değil, yapay zeka araçlarını kullanarak müşterilerine stratejik karar destek hizmeti sunan danışmanlara dönüşmelidir.
Mevzuat
SMMM ve YMM Reklam Yasağı: İnternet Sitesi ve Sosyal Medya Kuralları
SMMM ve YMM meslek mensuplarının internet ve sosyal medya kullanımıyla ilgili reklam yasakları, dijitalleşen dünyada kritik bir sınır çiziyor. 3568 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, bilgilendirme ile müşteri kazanma amaçlı reklam arasındaki farkın netleştirilmesi mesleki disiplin açısından büyük önem taşıyor.
• Reklam yasağının temel dayanağı 3568 sayılı Kanun'un 45. maddesidir.
• İnternet siteleri için yalnızca 'meslekunvani.tr' uzantılı alan adlarının kullanılması zorunludur.
• Arama motoru anahtar kelimeleri; ad, soyad, büro/şirket unvanı, şehir ve oda bilgileriyle sınırlandırılmıştır.
• Sosyal medyada sponsorlu içerikler veya müşteri yönlendiren hizmet çağrıları reklam yasağı kapsamında değerlendirilir.
• Mesleki makalelerde büro veya şirket ismi kullanılarak faaliyet reklamı yapılamaz.
• Müşteri verilerinin (beyanname, mali tablo vb.) ekran görüntüsünün paylaşılması 3568 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca meslek sırrı ihlali sayılabilir.
Meslek mensupları dijital platformlarda içerik üretirken reklam amacı gütmemeli, alan adı seçiminde mevzuata uymalı ve müşteri bilgilerini korumak için mutlaka kurgusal veriler kullanmalıdır.
Vergi
Doktor ve Diş Hekimlerinde İlaç Giderleri: Stokta Kalan Malzemeler Nasıl Değerlendirilir?
Serbest meslek erbabı olan doktor ve diş hekimlerinin tedavi süreçlerinde kullandıkları ilaç ve sarf malzemelerinin gider yazılma esasları, ödeme esasına dayalı olarak netleşmiştir. Bu düzenleme, ticari işletmelerdeki stok maliyeti mantığından farklı olarak, ödemesi yapılan malzemelerin dönem sonu stok durumuna bakılmaksızın gider kaydedilebileceğini vurgulamaktadır.
• Gider yazılabilmesi için Gelir Vergisi Kanunu 67 ve 68/7 maddeleri uyarınca malzemenin mesleki faaliyetle ilgili olması ve bedelinin ödenmiş olması şarttır.
• Dönem sonunda henüz tüketilmemiş olan ilaç ve sarf malzemeleri için ticari işletmelerdeki gibi stok maliyeti düzeltmesi yapılmasına gerek yoktur.
• Muayene cihazı ve diş üniti gibi bir yıldan uzun süre kullanılan demirbaşlar, VUK 211. madde kapsamında amortisman yoluyla itfa edilmelidir.
• İndirilebilir KDV, malzeme gider tutarına eklenmemeli; KDV Kanunu 29. ve 58. maddeleri uyarınca ayrı takip edilmelidir.
• Alışların VUK 227. madde kapsamında uygun belgelerle tevsik edilmesi ve ödeme belgesiyle eşleştirilmesi ispat açısından kritiktir.
Doktor ve diş hekimleri, tedavi için aldıkları sarf malzemelerini ödeme yaptıklarında doğrudan gider yazabilirler; ancak iç kontrol için fiziksel stok takibi yapmaları önerilir.
Vergi
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 597)
Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2026 yılında vadesi geçmiş yüksek tutarlı vergi ve ceza borçlarını kamuoyuna açıklayacak mükelleflerin belirlenmesine ilişkin usulleri içeren yeni bir tebliğ yayımladı. Bu düzenleme, belirli bir eşiğin üzerindeki borçlu mükelleflerin isimlerinin vergi dairelerinde ve Gelir İdaresi Başkanlığı internet sitesinde ilan edilmesini kapsıyor.
• Borç eşiği: Her bir vergi dairesine 5.000.000 TL ve üzerinde borcu veya kesinleşmiş cezası olan mükellefler açıklama kapsamına alınacak.
• İlan tarihleri: Vergi dairelerinde 1 ile 15 Aralık 2026 tarihleri arasında, Gelir İdaresi Başkanlığı internet sitesinde ise 16 ile 30 Aralık 2026 tarihleri arasında ilan yapılacak.
• Kapsamdaki borçlar: 31 Aralık 2025 itibarıyla vadesi gelmiş ancak 20 Kasım 2026'ya kadar ödenmemiş borçlar ile 1 Haziran 2025 - 31 Mayıs 2026 tarihleri arasında kesinleşen tarhiyatlar dikkate alınacak.
• Tahsil kabiliyeti notu: Alacağın tahsil edilemeyeceği anlaşılan durumlar için listelerde 'Alacağın tahsil kabiliyeti bulunmamaktadır' ifadesi yer alacak.
Mükelleflerin 2026 yılı sonundaki ilan listelerine girmemesi için 5 milyon lira üzerindeki vergi ve ceza borçlarını belirtilen tarihlerden önce kapatmaları veya yapılandırmaları kritik önem arz etmektedir.
Mevzuat
Dernek ve Vakıflarda KGK İHS 4400 'Üzerinde Mutabık Kalınan Prosedürlerin Uygulandığı İşler' Standardı Uygulaması ve Bağımsız Denetçi SMMM, YMMlerin Rolü
Dernek ve vakıfların şeffaflık ihtiyacı doğrultusunda, KGK tarafından yayımlanan İHS 4400 standardı yeni bir uzmanlık alanı sunuyor. Bu standart, finansal tabloların tamamını denetlemek yerine, belirli işlem gruplarının veya projelerin incelenerek somut bulgularla raporlanmasına imkan tanıyor.
• İHS 4400 standardı, önceden kararlaştırılmış prosedürlerin uygulanması ve elde edilen bulguların raporlanması esasına dayanır.
• Hizmet kapsamında proje muhasebesi, şartlı bağışların takibi ve hibe raporlama süreçleri gibi spesifik alanlar incelenebilir.
• İHS 4400 kapsamındaki çalışmalar, yasal bağımsız denetim yükümlülüğünün yerine geçmez.
• Denetçi ile işi yaptıran taraf, uygulanacak prosedürlerin kapsamı ve amacı üzerinde önceden mutabık kalmalıdır.
• SMMM ve YMM'lerin bu hizmeti verebilmesi için ekip yeterliliği ve kalite yönetimi yükümlülüklerini karşılaması şarttır.
Mali müşavirler, dernek ve vakıflara sadece beyanname düzenlemekle kalmayıp, İHS 4400 çerçevesinde proje bazlı inceleme hizmetleri sunarak katma değer yaratabilirler.
Mevzuat
320 Satıcılar Hesabı Muhasebe Kaydı
Bu içerik, işletmelerin ticari faaliyetleri sırasında mal veya hizmet satın almalarına bağlı olarak ortaya çıkan borç ilişkilerinin Tek Düzen Hesap Planı çerçevesinde nasıl muhasebeleştirileceğini açıklamaktadır. 320 Satıcılar hesabı, işletmenin esas faaliyet konusuyla ilgili mal ve hizmet alımlarında kullanılan temel bir pasif karakterli hesaptır.
• 320 Satıcılar hesabı, işletmenin ana faaliyet konusuyla ilgili mal ve hizmet alımlarında kullanılan bir borç hesabıdır.
• Hesap, pasif karakterli olup işletmenin ticari borçlarını temsil eder.
• Mal alımı sırasında 153 Ticari Mallar borçlu, 320 Satıcılar alacaklı olarak kaydedilir.
• Ödeme yapıldığında 320 Satıcılar hesabı borçlandırılarak kapatılır, 100 Kasa veya 102 Bankalar hesabı alacaklandırılır.
• İade durumlarında 320 Satıcılar hesabı borçlandırılarak borç tutarı düşülür.
İşletmeler, ticari borçların takibi ve dönem sonu mizan doğruluğu için 320 Satıcılar hesabının borç ve alacak hareketlerini fatura ve ödeme belgeleriyle eşleştirerek titizlikle takip etmelidir.
Mevzuat
439 Diğer Çeşitli Borçlar Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu çalışma, ticari olmayan ve diğer borç hesaplarının kapsamına girmeyen borçların muhasebeleştirilmesinde 439 ve 339 numaralı hesapların kullanım esaslarını açıklamaktadır. Borçların vade yapısına göre uzun ve kısa vadeli olarak nasıl sınıflandırılacağı ve dönem sonu işlemlerinin nasıl yapılacağı teknik örneklerle ele alınmaktadır.
• 439 Diğer Çeşitli Borçlar hesabı, bir yıldan uzun vadeli ticari olmayan borçlar için kullanılır.
• 339 Diğer Çeşitli Borçlar hesabı, vadesi bir yılın altına düşen borçların izlendiği hesaptır.
• Bilanço tarihinde vadesi bir yılın altına düşen tutarlar, 439 borç / 339 alacak kaydıyla kısa vadeli sınıfa aktarılır.
• Borcun vadesinin kısalması bir ödeme değil, sadece yükümlülüğün kısa vadeli sınıfa taşınması işlemidir.
• Borcun doğması halinde ilgili gider hesabı (örneğin 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar) ile birlikte borç hesabı alacaklandırılır.
• Vade uzatımı durumunda, borç kısa vadeli hesaptan (339) çıkarılarak uzun vadeli hesaba (439) aktarılır.
Mali müşavirler, dönem sonu işlemlerinde borçların vadesini kontrol ederek 439 ve 339 hesapları arasındaki sınıflama düzeltmelerini hatasız yapmalıdır.
Mevzuat
Tarife Bilgisi Nedir? Nasıl Alınır?
Dış ticaret işlemlerinde eşyanın doğru GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) ile sınıflandırılması, vergi oranlarının doğru belirlenmesi açısından kritiktir. Bu haber, Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB) alınamayan durumlarda başvurulan 'Tarife Bilgisi' mekanizmasının işleyişini ve hukuki sınırlarını açıklamaktadır.
• Tarife bilgisi, BTB başvurusu yapılamayan veya reddedilen durumlarda Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüklerinden alınan yazılı görüşüdür.
• Tarife bilgisi bağlayıcı değildir; kamu kurumlarının denetim ve inceleme yetkisini ortadan kaldırmaz.
• BTB'nin aksine, tarife bilgisi sadece başvuruda sunulan numune ve belgelerle sınırlıdır ve uzun vadeli kullanım için uygun değildir.
• BTB başvuruları 6 yıl boyunca geçerliyken, tarife bilgisi sadece o anki güncel durumu yansıtır.
• İşlem görmüş veya görmekte olan eşya ile aynı partiyi teşkil eden eşyalar için yeni bir bilgi talebinde bulunulamaz.
• Başvurular tek bir kalem eşya için yapılmalı; eşyanın bileşimi, üretim süreci ve kullanım alanı gibi detaylı bilgiler sunulmalıdır.
İthalat ve ihracat süreçlerinde vergi riski almamak adına, sadece bilgi amaçlı olan tarife bilgisi yerine, 6 yıl geçerliliği olan ve bağlayıcılığı bulunan Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB) alınması tavsiye edilir.
KDV
Taşımacılık istisnasında istisnanın beyanı
Uluslararası taşımacılık faaliyetlerinde uygulanan KDV istisnasının beyanname üzerinde nasıl gösterilmesi gerektiğine dair teknik detaylar netleşti. Bu düzenleme, taşımacılık sektöründe faaliyet gösteren mükelleflerin iade hakkı doğuran işlemlerini doğru beyan etmeleri açısından kritik önem taşıyor.
• İstisna beyanı, hizmetin tamamlandığı döneme ait KDV beyannamesinde yapılmalıdır.
• Transit taşımalarda hizmetin tamamlanma dönemi, en erken gümrük bölgesinden çıkıldığı dönem olarak kabul edilir.
• Beyanname üzerinde 'İstisnalar-Diğer İade Hakkı Doğuran İşlemler' kulakçığı kullanılmalıdır.
• İşlem, 'Tam İstisna Kapsamına Giren İşlemler' tablosundaki 311 kod numaralı 'Uluslararası taşımacılık' satırı ile beyan edilmelidir.
• İade talep edilmeyecekse 'Yüklenilen KDV' sütununa mutlaka '0' yazılmalıdır.
Mükellefler, iade taleplerini doğru yönetmek için 311 kodlu satırı kullanmalı; iade istemiyorlarsa yüklenilen KDV kısmını sıfır olarak belirtmelidir.
Mevzuat
438 Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu çalışma, kamuya olan vadesi geçmiş vergi ve benzeri borçların taksitlendirilmesi veya ertelenmesi durumunda Tekdüzen Hesap Planı uyarınca yapılması gereken muhasebe kayıtlarını ve vade sınıflamasını ele almaktadır. Borçların kısa ve uzun vadeli olarak doğru hesaplarda izlenmesi, bilançonun doğruluğu açısından kritik önem taşımaktadır.
• 438 Kamuya Olan Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Borçlar hesabı, bir yıldan uzun vadeli borçları izlemek için kullanılır.
• Vadesi bir yılın altında kalan taksitlendirilmiş borçlar 368 Vadesi Geçmiş Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler hesabında takip edilir.
• Borçların sınıflanması sırasında 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar veya 361 Ödenecek Sosyal Güvenlik Kesintileri hesaplarından aktarım yapılır.
• Bilanço tarihinde vadesi bir yılın altına düşen uzun vadeli borçlar, 438 hesaptan borçlandırılarak 368 hesaba aktarılmalıdır.
• Örnek senaryoda 1 milyon 200 bin lira tutarındaki borcun 400 bin lirası kısa vadeli (368), 800 bin lirası uzun vadeli (438) olarak ayrılmıştır.
Mali müşavirler, onaylı taksitlendirme planlarına göre borçları vade yapısına göre mutlaka kısa ve uzun vadeli olarak ayırmalı; dönem sonlarında vadesi yaklaşan tutarları 438 hesaptan ilgili kısa vadeli hesaplara virmanlamalıdır.
Mevzuat
308 Menkul Kıymetler İhraç Farkları (-) Hesabı Muhasebe Kaydı
Bu içerik, işletmelerin menkul kıymet ihraçları sırasında ortaya çıkan ihraç farklarının muhasebe standartlarına uygun şekilde nasıl kaydedileceğini açıklamaktadır. Menkul kıymet ihraç farklarının finansal tabloların doğruluğu açısından doğru hesaplarda izlenmesi kritik önem taşır.
• İhraç farkları, menkul kıymetlerin nominal değeri ile ihraç değerleri arasındaki farkı ifade eder.
• İhraç farkları (-) hesabı, menkul kıymetlerin ihraç bedeli ile nominal değeri arasındaki farkın muhasebeleştirilmesinde kullanılır.
• Bu hesap, bilançonun pasifinde menkul kıymetlerin değerinden indirilmek üzere düzenleyici bir hesap olarak takip edilir.
• Muhasebe kayıtlarında ihraç farklarının ilgili menkul kıymet hesabıyla ilişkilendirilmesi esastır.
İşletmeler, menkul kıymet ihraç işlemlerinde oluşan farkları doğrudan gider yazmak yerine, ilgili menkul kıymet hesabının altında düzenleyici bir hesap olarak takip etmelidir.
KDV
KDV Beyannamesinde Değişiklik
1 No.lu Katma Değer Vergisi Beyannamesinde, Ekim 2026 döneminden itibaren geçerli olacak teknik değişiklikler yapıldı. Bu düzenleme ile beyanname matrah ve sonuç hesapları sayfalarında yeni işlem türleri ve yapısal değişikliklere gidiliyor.
• Ekim 2026 vergilendirme döneminden itibaren geçerli olacak.
• Matrah sayfasındaki 'Diğer İşlemler' tablosuna 511 kodlu 'Vergiye Tabi Olmayan İşlemler' işlem türü eklendi.
• 511 kodlu işlemde matrah toplam matrahı etkilemeyecek, ancak vergi alanı 'Hesaplanan KDV'ye eklenecek.
• Sonuç Hesapları sayfasındaki 'Teslim ve Hizmetlerin Karşılığını Teşkil Eden Bedel (Kümülatif)' alanı beyannameden ve PDF formatından kaldırıldı.
Mali müşavirlerin ve muhasebe departmanlarının, Ekim 2026 itibarıyla beyanname düzenleme süreçlerinde yeni kod ve alan yapısına uyum sağlaması gerekmektedir.
Mevzuat
Vergi Denetiminin Amacı Sadece Ceza Kesmek Değildir!
Vergi denetiminin sadece cezalandırma odaklı değil, aynı zamanda mükellefi bilgilendirme ve rehberlik etme amacı taşıdığı vurgulanmaktadır. Denetim süreçlerinin kayıt dışı ekonomiyle mücadeledeki rolü ve denetim elemanlarının eğitici fonksiyonu ele alınmaktadır.
• Vergi denetiminin temel fonksiyonları: Tespit, önleme, caydırıcılık, mali ve adalet.
• Denetimin amacı: Kayıt dışı faaliyetlerin ve belgesiz satışların ortaya çıkarılması.
• Rehberlik görevi: Mükelleflere belge düzenleme, beyan ve bildirim yükümlülükleri konusunda yol gösterilmesi.
• Araştırma bulgusu: TRA2 Bölgesi Defterdarlık çalışanları üzerinde yapılan araştırmada, denetim etkinliği ile kayıt dışı ekonominin azaltılması arasında pozitif ilişki saptanmıştır.
• Başarı kriteri: Denetimin başarısı sadece kesilen cezalarla değil, mükellefin vergi bilincinin gelişmesiyle ölçülmelidir.
Mükellefler, denetimlerde sadece ceza odaklı değil, eksikliklerini gidermek ve doğru uygulamayı öğrenmek için bir fırsat olarak görmeli; mali müşavirler ise bu süreçte rehberlik rolünü üstlenmelidir.
KDV
Transit ve Türkiye ile Yabancı Ülkeler Arasında Yapılan Taşımacılık İşlerinde İstisna
3065 sayılı KDV Kanunu kapsamında, transit taşımacılık ile Türkiye ile yabancı ülkeler arasındaki taşımacılık faaliyetlerinin vergi istisnası detaylandırılmıştır. Bu düzenleme, deniz, hava, kara ve demiryolu yoluyla yapılan yük ve yolcu taşımacılığını kapsamaktadır.
• İstisna dayanağı: 3065 sayılı Kanun'un 14/1 maddesi ve 84/8889 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı.
• Kapsam: Deniz, hava, karayolu ve demiryolu ile yapılan yük ve yolcu taşımacılığı işlemleri.
• Organizasyon durumu: Taşıma işini yüklenen organizatör firma veya fiili nakliyeyi yapan ikinci derece yüklenici, faaliyet istisna kapsamında ise KDV hesaplamaz.
• İstisna sınırı: İkinci derece yüklenicinin taşıma faaliyeti Türkiye içinde başlayıp bitiyorsa, bu işlem KDV'ye tabidir.
Taşımacılık hizmeti sunan firmaların, operasyonun sınır ötesi niteliğini ve güzergahın Türkiye içindeki başlangıç-bitiş noktalarını kontrol ederek doğru KDV uygulamasını yapmaları gerekmektedir.
Mevzuat
437 Diğer Borç Senetleri Reeskontu (-) Hesabı Muhasebe Kayıt Örnekleri
Bu makale, Tekdüzen Hesap Planı'nda yer alan 437 Diğer Borç Senetleri Reeskontu (-) hesabının muhasebe mantığını, işleyişini ve değerleme yöntemlerini teknik detaylarıyla açıklamaktadır. Uzun vadeli diğer borçlar grubundaki senetli borçların bilanço günündeki net değerine ulaşmak için kullanılan bu pasifi düzenleyici hesabın uygulama esasları ele alınmaktadır.
• 437 hesabı, uzun vadeli diğer borçlar grubundaki senetli borçların değerlemesinde kullanılan pasifi düzenleyici bir hesaptır.
• Reeskont hesaplamasında iç iskonto yöntemi kullanılır ve formülde 360 günlük yıl esas alınır.
• Dönem sonu reeskont işlemleri için 647 Reeskont Faiz Gelirleri, izleyen dönem başındaki iptal işlemleri için ise 652 veya 657 hesapları kullanılır.
• 422 Borç Senetleri Reeskontu hesabı ticari borçlar için kullanılırken, 437 hesabı diğer borçlar grubundaki senetli borçlar için ayrılmıştır.
• Örnek hesaplamada: 330.000 TL nominal bedelli, 450 gün vadeli ve yüzde 30 faiz oranlı bir senet için 90.000 TL reeskont tutarı hesaplanmıştır.
• Net borç değeri, nominal bedelden reeskont tutarının düşülmesiyle (330.000 - 90.000 = 240.000 TL) bulunur.
Mali müşavirler, uzun vadeli diğer borçların değerlemesinde ticari borçlar ile diğer borçlar ayrımına dikkat etmeli ve reeskont iptal kayıtlarını yeni dönem başında doğru şekilde gerçekleştirmelidir.
Bu gündem her sabah 07:00'de hazır.
Montan News iPhone uygulaması: önem sırasına dizilmiş özetler, sesli anlatım, kaynağa tek dokunuş. Ücretsiz ve reklamsız.
App Store'dan indir
Bu sayfadaki özetler bilgilendirme amaçlıdır ve kaynağından teyit edilmelidir; resmî vergi veya mevzuat danışmanlığı yerine geçmez. Her özetin altında kaynağın asıl sayfası bağlantılıdır.
Bugünün gündemi → · Arşiv